GATE - User contributions [en]

Page:APUG 0385-B.pdf/46

2026-03-24T15:35:25Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>tate naturali probatur, nam imprimis ideo Deus<lb/>signum diluvii non futuri posuit in iride, quia<lb/>iris apparet tempore nubilo, et pluvioso; et<lb/>tunc maxime homines potuissent metuere di<lb/>luvium. deinde ideo posuit in iride signum<lb/>nunquam futuri diluvii, quia <del>naturalite</del>r ex natura sua signi<lb/>ficat non fere magnas pluvias, saltem natura<lb/>liter et pro illo tempore. denique quia, ut<lb/>[[Name::Augustinus]] dicit in capite 2<hi rend="superscript">um</hi> [[Work::Apocalypti]], <del>in dil</del><lb/><del>iridem duo su</del> iris constat ex vapore aquaeo,<lb/>et luce solis, et duo principue colores in iride<lb/>apparent, caeruleus, sive aquaeus, et rubeus,<lb/> sive igneus. Voluit enim Deus per iridem
signi<lb/>ficari duo diluvia generalia, unum per<lb/>aquam, alterum per ignem futurum. quoniam ergo<lb/>nunc certe scimus diluvium per aquam factum<lb/>esse, cum arcum illum videmus, admo<lb/>nemur solum expectari debere diluvium<lb/> per ignem.<ref>''Sancti Aurelii Auygustini Hipponensis Episcopi Opera omnia''. Patrologia Latina, XXXV, 2426.</ref><lb/>{{Left sidenote|v. 20}}verenda patris sui/ vox hebraea עֶרְוַת signi<lb/>ficat nuditatem a radice עָרָה nudare.<ref>copied from Auctor Catenae, ''Catena in Genesim, ''156r''. ''</ref> unde<lb/>[[Work::70]] verterunt γύμνωσιν nuditatem. noster inter<lb/>pres respexit ad rem non ad verba. vere
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/45

2026-03-24T15:25:51Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>[[Work::glossa ordinaria]] dicit, ante diluvium nunquam pluisse,<lb/>nec visam ullam iridem.<ref>''Catena in Genesim'', 153r.</ref> at isti duo errores sunt.<lb/>Divus [[Name::Thomas]] [[Work::quodlibetales quaestiones]] 3 art. 30<ref>''Quodlibetales quaestiones Sancti Thome'' (Paris, 1516), 44.</ref> [[Name::Henricus]] [[Work::quodlibeta liber 1 quaestio ultima]] <ref>''Quodlibeta Magistri He[n]rici Goethals a Gandauo doctoris sole[n]nis : Socii sorbonici & archidiaconi Tornacen[sis]. cum duplici tabella'' (Paris, 1518).</ref><lb/>et [[Name::Caietanus]]<ref> ''Catena in genesim'' 153r.</ref> in hunc locum dicunt, iridem esse si<lb/>gnum naturale diluvii non futuri, <del>saltem</del>pro<lb/>illo tempore, quo perseverat eadem dispositio nu<lb/>bium et aeris. nam non potest fieri iris, nisi quando<lb/>sol aliquo modo superat vapores aquaeos,ex<lb/>quo intelligimus num esse multos vapores, et<lb/>proinde non posse fieri magnam pluviam<lb/>nunquam autem futuri diluvii signum naturale esse dicunt<lb/><del>repellant hanc sententiam Lyranus et Abulensis,</del><lb/>ipsam repetitionem arcus. quia enim <del>pot</del> in singulis ge<lb/><del>quia iris hoc modo signum esset non venturi</del><lb/>nerarionibus, signum est, nunquam fere diluvium.<lb/> <del>diluvii naturaliter, non autem non venturi ullo</del><lb/>At contra, nam sic nunquam erimus certi non fere diluvium.<lb/><del>suado nam</del> etiam si enim hodie appareat arcus,quid ego scio, an post †<lb/>[[Name::Lyranus]]<ref>''Textus biblie cum glossa ordinaria'', 56r. </ref>, et [[Name::Abulensis]]<ref>''Alphonsi Thostati hispani epicopi Abulensis Opera omnia'', Commentarium in Genesim, 48v. </ref>, et alii volunt esse signum<lb/>ad placitum, et nullo modo naturale. <del>mihi</del> sed isti<lb/>non reddunt causam, cur potius in arcu, quam in alia re signum positum si<lb/><del>videtur media sententia esse vera nisi quod sit</del><lb/>et cur toties renovetur. mihi ergo videtur signum esse<lb/>ad placitum, tamen fundatum in conformitate naturali.<lb/>quod sit ad placitum, patet, nam significat nunquam<lb/>amplius fere diluvium, hoc autem iris non potest na<lb/>turaliter significare, <del>deinde iris fere</del> nam etiam<lb/>ante diluvium apparuit iris, et tamen postea sequutum<lb/>est diluvium. quod autem sit fundatum in conformi<lb/><lb/>†duos dies<lb/> non sit futurum<lb/> diluvium dicent,<lb/> quia Deus promisit<lb/>se in singulis<lb/>generationibus<lb/>renovaturum<lb/>arcum. At hoc<lb/>esse certum ex<lb/>promissione, non<lb/>ex signo sensi<lb/>bili. Ergo
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/45

2026-03-24T15:23:03Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>[[Work::glossa ordinaria]] dicit, ante diluvium nunquam pluisse,<lb/>nec visam ullam iridem.<ref>''Catena in Genesim'', 153r.</ref> at isti duo errores sunt.<lb/>Divus [[Name::Thomas]] [[Work::quodlibetales quaestiones]] 3 art. 30<ref>''Quodlibetales quaestiones Sancti Thome'' (Paris, 1516), 44.</ref> [[Name::Henricus]] [[Work::quodlibetales liber 1 quaestio ultima]] <ref>''Quodlibeta Magistri He[n]rici Goethals a Gandauo doctoris sole[n]nis : Socii sorbonici & archidiaconi Tornacen[sis]. cum duplici tabella'' (Paris, 1518).</ref><lb/>et [[Name::Caietanus]]<ref> ''Catena in genesim'' 153r.</ref> in hunc locum dicunt, iridem esse si<lb/>gnum naturale diluvii non futuri, <del>saltem</del>pro<lb/>illo tempore, quo perseverat eadem dispositio nu<lb/>bium et aeris. nam non potest fieri iris, nisi quando<lb/>sol aliquo modo superat vapores aquaeos,ex<lb/>quo intelligimus num esse multos vapores, et<lb/>proinde non posse fieri magnam pluviam<lb/>nunquam autem futuri diluvii signum naturale esse dicunt<lb/><del>repellant hanc sententiam Lyranus et Abulensis,</del><lb/>ipsam repetitionem arcus. quia enim <del>pot</del> in singulis ge<lb/><del>quia iris hoc modo signum esset non venturi</del><lb/>nerarionibus, signum est, nunquam fere diluvium.<lb/> <del>diluvii naturaliter, non autem non venturi ullo</del><lb/>At contra, nam sic nunquam erimus certi non fere diluvium.<lb/><del>suado nam</del> etiam si enim hodie appareat arcus,quid ego scio, an post †<lb/>[[Name::Lyranus]]<ref>''Textus biblie cum glossa ordinaria'', 56r. </ref>, et [[Name::Abulensis]]<ref>''Alphonsi Thostati hispani epicopi Abulensis Opera omnia'', Commentarium in Genesim, 48v. </ref>, et alii volunt esse signum<lb/>ad placitum, et nullo modo naturale. <del>mihi</del> sed isti<lb/>non reddunt causam, cur potius in arcu, quam in alia re signum positum si<lb/><del>videtur media sententia esse vera nisi quod sit</del><lb/>et cur toties renovetur. mihi ergo videtur signum esse<lb/>ad placitum, tamen fundatum in conformitate naturali.<lb/>quod sit ad placitum, patet, nam significat nunquam<lb/>amplius fere diluvium, hoc autem iris non potest na<lb/>turaliter significare, <del>deinde iris fere</del> nam etiam<lb/>ante diluvium apparuit iris, et tamen postea sequutum<lb/>est diluvium. quod autem sit fundatum in conformi<lb/><lb/>†duos dies<lb/> non sit futurum<lb/> diluvium dicent,<lb/> quia Deus promisit<lb/>se in singulis<lb/>generationibus<lb/>renovaturum<lb/>arcum. At hoc<lb/>esse certum ex<lb/>promissione, non<lb/>ex signo sensi<lb/>bili. Ergo
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/33

2024-02-26T21:34:39Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>esse, puniam eos hic, ne in aeternum<lb/>punire debeam.<ref>Et dixit dominus deus Non permanebit spiritus meus in hominibus istis in aeternum, quia carnes sunt. in Hebraeo scriptum est, Non iudicabit spiritus meus homines istos in sempiternum, quoniam caro sunt, hoc est, quia fragilis est in homine conditio, non eos ad aeternos servabo cruciatus, sed hic illis restituam quod merentur. Ergo non severitatem, ut in nostris codicibus legitur, sed clementiam dei sonat, dum peccator hic pro suo scelere visitatur, ''[[Work::Catena in Genesim]]'', 124r.</ref> Meo iudicio textus he<lb/>braeus est corruptus vitio librariorum et<lb/>est יָדוֹן pro יָלוֹן nam [[Work::graeci]] ver<lb/>terunt, non permanebit ut etiam [[Name::Hieronymus]] in<lb/>[[Work::vulgata]] editione.<ref>''Biblia Sacra Hebraice, Chaldaice, Graece, & Latine'', vol. I, p. [https://books.google.it/books?id=vEILyR2qdHQC&newbks=1&newbks_redir=0&dq=Sacrorum%20bibliorum%20tomus%20primus&hl=it&pg=PA16#v=onepage&q=Sacrorum%20bibliorum%20tomus%20primus&f=false 16]-[https://books.google.it/books?id=vEILyR2qdHQC&newbks=1&newbks_redir=0&dq=Sacrorum%20bibliorum%20tomus%20primus&hl=it&pg=PA17#v=onepage&q=Sacrorum%20bibliorum%20tomus%20primus&f=false 17].</ref> et sensus est ut expo<lb/>nit [[Name::Chrisostomus]] non permanebit spiritus meus<lb/>id est vis mea, qua homines rego et conservo<lb/>longo tempore, sed perdam illos quia toti sunt<lb/> facti carnales. <ref>''Catena in Genesim'', 124v.</ref> <lb/>Et erunt dies eorum 120. Vide quaestio<lb/>nes nostras de temporibus.<lb/> Gigantes, Rabini dicunt vocari gigantes<lb/> נְפִילִים quia de coelo ceciderint.<ref>Hieronymus [Quaestiones hebraicae], ''Catena in Genesim'', 125r.</ref> aut<lb/> quia cadere faciunt homines per timorem<ref>Pagnini,''Thesaurus linguae sanctae'', 1452 s.v. נָפַל.</ref><lb/>{{Left sidenote|v. 16}}צֹהַר [[Work::graeci]] qui verterunt colligens videntur<lb/>legisse צָר.<lb/> Pactum meum בֳרִית a בָרָא id est suc<lb/>cidit, quod pacta firmentur occisione animalis<lb/> [[Work::Aeneid]] 8 stabant et caesa iungebant foedera porca.<ref>''Virgilius. [With the minor poems and M. Vegius' supplement to the Æneid.]'',8, 160v.</ref><lb/>et in Scriptura dicitur hic est sanguis pacti<lb/>quod misit ad nos Deus.
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/61

2024-02-23T21:45:59Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" />{{sidenotes begin|side=right}}</noinclude>sed ante eversionem pentapolis mare illud fuisse<lb/>lacum aquae dulcis, ut ipsa tota regio vi<lb/>debatur paradisus; at <del>post</del> in eversione penta<lb/>polis et terram exustam, et aquam etiam cor<lb/>ruptam, et salsissimam effectam, ac pestilentem, et<lb/>ab ea totum locum denominari mare salis.<lb/>itaque illa vallis nunc est et dicitur mare salis.<lb/>non quod sit aquis cooperta, sed quod sit pars<lb/>illius planiciei, qua pro maiore parte est<lb/>aquis cooperta, et quia convenit in aequilitatibus<lb/>cum ipso mari mortuo.<lb/>רְפָאים gigantes verterunt [[Work::70]]. et [[Work::chaldeus]]<lb/>v. 5
[[Name::Hieronymus]] seligit ipsum nomen tamquam proprium loci.<ref>''Biblia regia'', I, 38-39.</ref><lb/>illud autem בְּחָם. [[Work::Septuaginta]] et [[Work::vulgata editio]]<lb/>legerunt בָּהֶם cum eis. [[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]] reprehendit hanc lectionem.<ref>''Catena in Genesim'', 185v.</ref> sed forte<lb/>ipse postea retractavit, <del>cum in latina</del> si est<lb/>auctor nostrae editionis.<lb/>Abraham hebraeo [[Work::graeci]] et cum eis [[Name::Augustinus]]<lb/>{{Right sidenote|v. 13}}et [[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis in genesim]],<lb/>non legunt Abraham hebraeum, sed Abraham transi<lb/>torem, seu transfluvialem ab עַבַר quia<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/61

2024-02-23T21:44:54Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" />{{sidenotes begin|side=right}}</noinclude>sed ante eversionem pentapolis mare illud fuisse<lb/>lacum aquae dulcis, ut ipsa tota regio vi<lb/>debatur paradisus; at <del>post</del> in eversione penta<lb/>polis et terram exustam, et aquam etiam cor<lb/>ruptam, et salsissimam effectam, ac pestilentem, et<lb/>ab ea totum locum denominari mare salis.<lb/>itaque illa vallis nunc est et dicitur mare salis.<lb/>non quod sit aquis cooperta, sed quod sit pars<lb/>illius planiciei, qua pro maiore parte est<lb/>aquis cooperta, et quia convenit in aequilitatibus<lb/>cum ipso mari mortuo.<lb/>רְפָאים gigantes verterunt [[Work::70]]. et [[Work::chaldeus]]<lb/>{{Right sidenote|v. 5}
[[Name::Hieronymus]] seligit ipsum nomen tamquam proprium loci.<ref>''Biblia regia'', I, 38-39.</ref><lb/>illud autem בְּחָם. [[Work::Septuaginta]] et [[Work::vulgata editio]]<lb/>legerunt בָּהֶם cum eis. [[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]] reprehendit hanc lectionem.<ref>''Catena in Genesim'', 185v.</ref> sed forte<lb/>ipse postea retractavit, <del>cum in latina</del> si est<lb/>auctor nostrae editionis.<lb/>Abraham hebraeo [[Work::graeci]] et cum eis [[Name::Augustinus]]<lb/>{{Right sidenote|v. 13}}et [[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis in genesim]],<lb/>non legunt Abraham hebraeum, sed Abraham transi<lb/>torem, seu transfluvialem ab עַבַר quia<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/17

2024-02-21T15:42:43Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>insufflabat super aquas, id est movebat aquas, vel<lb/> movebatur super aquas.<ref>Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', 2353 s.v. רָחַף</ref> nec enim ventus in<lb/>sufflare potest nisi per motum suum. Idem est<lb/> quod [[Work::70]] et [[Name::Hieronymus]] verterunt, ferebatur super<lb/><del>aq</del> aquas, id est movebatur super aquas. <del>R.</del><lb/><del>Salom </del> D. [[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]] et R.<lb/> [[Name::Salomon]] hoc loco, dicunt hoc verbum si<lb/>gnificare etiam incubare, seu fovere eo modo<lb/> quo gallina fovet ova: et ita exponunt<lb/> hunc locum, nimirum, quod Spiritus Sanctus fovebat<lb/> aquas dans illis virtutem producendi animalia <ref> ''Catena in Genesim''', 8v, Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 3r, who derived the meaming from Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', 2353 s.v. רָחַף.</ref><lb/><hi rend="superscript"></hi> † neque tamen est aliena <hi rend="superscript">omnino</hi> haec significatio a priore,<lb/>nam gallina fovens ova etsi non movet,<lb/>nec movetur localiter, tamen movet et movetur<lb/>alterative. neque pugnat haec expositio<lb/>cum [[Work::vulgata]], et cum [[Work::70]], quae habent, ferebatur.<lb/>nam Spiritum Santum feri super aquas, est operari<lb/>in aquis: idem autem est fovere aquas.<lb/>{{Left sidenote|מַיִם}}est duale propter duas aquas, superiores, et<lb/><del>radix est מָיַה secundum R. David in libro radicum</del> inferiores. radix est מָיַה ut vult [[Name::R. David]] in [[Work::libro radicum]]<ref>semper est numeri pluralis, sicut apud nos divitiae, & venit secundum formam dualem ob duplicem aquam superiorem videlicet et inferiorem qualis dividit firmamentum, Pagnini,''Thesauri Hebraicae linguae,'', s.v. מַי.</ref><lb/>nota <del>duo p°</del> hinc multos<lb/>non male deducere, initio Deum creasse<lb/>materiam corporalem universalem sub duabus<lb/>tantum formis, terrae, et aquae. nam initio<lb/>dixit Moses Deum creasse coelum, et terram

† at non est valde<lb/>probabilis ista opinio<lb/>siquidem quod רָחַף<lb/>significet moveri<lb/>certum est ex Hie<lb/>remiae 23<ref>Jer 23,9.</ref> ubi<lb/>legimus רָחֲפוּ<lb/>omnia ossa mea.<lb/>כֹל עַצְמוֹתַי<lb/>quod autem significet incubare<lb/>more avis, non<lb/>potest deduci nisi<lb/>ex illo Deuter.<lb/>32<ref>Deut 32,11.</ref>sicut aquila<lb/>provocans pullos<lb/>suos, et super eos<lb/> יְרַחֶף at non<lb/>convincit hic locus.<ref>Here Bellarmine rejects Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', 2353 s.v. רָחַת.</ref><lb/>nam potest exponi<lb/>non de incubando,<lb/>sed de volitando,<lb/>ut [[Work::Hieronymus]] vertit.<lb/>neque obstat, quod<lb/>[[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]]<lb/>ponat<lb/>hanc significationem.<lb/>ipse enim ponit ibi<lb/>non suam, sed he<lb/>braeorum sui temporis<lb/>sententiam. imo<lb/>ipse et hic, et<lb/>Deuteronomium 32. aliter vertit.<ref>see Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 3r. </ref>
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/17

2024-02-21T12:35:25Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>insufflabat super aquas, id est movebat aquas, vel<lb/> movebatur super aquas.<ref>Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', 2353 s.v. רָחַף</ref> nec enim ventus in<lb/>sufflare potest nisi per motum suum. Idem est<lb/> quod [[Work::70]] et [[Name::Hieronymus]] verterunt, ferebatur super<lb/><del>aq</del> aquas, id est movebatur super aquas. <del>R.</del><lb/><del>Salom </del> D. [[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]] et R.<lb/> [[Name::Salomon]] hoc loco, dicunt hoc verbum si<lb/>gnificare etiam incubare, seu fovere eo modo<lb/> quo gallina fovet ova: et ita exponunt<lb/> hunc locum, nimirum, quod Spiritus Sanctus fovebat<lb/> aquas dans illis virtutem producendi animalia <ref> ''Catena in Genesim''', 8v, Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 3r, who derived the meaming from Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', 2353 s.v. רָחַת.</ref><lb/><hi rend="superscript"></hi> † neque tamen est aliena <hi rend="superscript">omnino</hi> haec significatio a priore,<lb/>nam gallina fovens ova etsi non movet,<lb/>nec movetur localiter, tamen movet et movetur<lb/>alterative. neque pugnat haec expositio<lb/>cum [[Work::vulgata]], et cum [[Work::70]], quae habent, ferebatur.<lb/>nam Spiritum Santum feri super aquas, est operari<lb/>in aquis: idem autem est fovere aquas.<lb/>{{Left sidenote|מַיִם}}est duale propter duas aquas, superiores, et<lb/><del>radix est מָיַה secundum R. David in libro radicum</del> inferiores. radix est מָיַה ut vult [[Name::R. David]] in [[Work::libro radicum]]<ref>semper est numeri pluralis, sicut apud nos divitiae, & venit secundum formam dualem ob duplicem aquam superiorem videlicet et inferiorem qualis dividit firmamentum, Pagnini,''Thesauri Hebraicae linguae,'', s.v. מַי.</ref><lb/>nota <del>duo p°</del> hinc multos<lb/>non male deducere, initio Deum creasse<lb/>materiam corporalem universalem sub duabus<lb/>tantum formis, terrae, et aquae. nam initio<lb/>dixit Moses Deum creasse coelum, et terram

† at non est valde<lb/>probabilis ista opinio<lb/>siquidem quod רָחַף<lb/>significet moveri<lb/>certum est ex Hie<lb/>remiae 23<ref>Jer 23,9.</ref> ubi<lb/>legimus רָחֲפוּ<lb/>omnia ossa mea.<lb/>כֹל עַצְמוֹתַי<lb/>quod autem significet incubare<lb/>more avis, non<lb/>potest deduci nisi<lb/>ex illo Deuter.<lb/>32<ref>Deut 32,11.</ref>sicut aquila<lb/>provocans pullos<lb/>suos, et super eos<lb/> יְרַחֶף at non<lb/>convincit hic locus.<ref>Here Bellarmine rejects Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', 2353 s.v. רָחַת.</ref><lb/>nam potest exponi<lb/>non de incubando,<lb/>sed de volitando,<lb/>ut [[Work::Hieronymus]] vertit.<lb/>neque obstat, quod<lb/>[[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]]<lb/>ponat<lb/>hanc significationem.<lb/>ipse enim ponit ibi<lb/>non suam, sed he<lb/>braeorum sui temporis<lb/>sententiam. imo<lb/>ipse et hic, et<lb/>Deuteronomium 32. aliter vertit.<ref>see Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 3r. </ref>
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/17

2024-02-03T13:41:00Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>insufflabat super aquas, id est movebat aquas, vel<lb/> movebatur super aquas.<ref>Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', 2353 s.v. רָחַת</ref> nec enim ventus in<lb/>sufflare potest nisi per motum suum. Idem est<lb/> quod [[Work::70]] et [[Name::Hieronymus]] verterunt, ferebatur super<lb/><del>aq</del> aquas, id est movebatur super aquas. <del>R.</del><lb/><del>Salom </del> D. [[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]] et R.<lb/> [[Name::Salomon]] hoc loco, dicunt hoc verbum si<lb/>gnificare etiam incubare, seu fovere eo modo<lb/> quo gallina fovet ova: et ita exponunt<lb/> hunc locum, nimirum, quod Spiritus Sanctus fovebat<lb/> aquas dans illis virtutem producendi animalia <ref> ''Catena in Genesim''', 8v, Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 3r, who derived the meaming from Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', 2353 s.v. רָחַת.</ref><lb/><hi rend="superscript"></hi> † neque tamen est aliena <hi rend="superscript">omnino</hi> haec significatio a priore,<lb/>nam gallina fovens ova etsi non movet,<lb/>nec movetur localiter, tamen movet et movetur<lb/>alterative. neque pugnat haec expositio<lb/>cum [[Work::vulgata]], et cum [[Work::70]], quae habent, ferebatur.<lb/>nam Spiritum Santum feri super aquas, est operari<lb/>in aquis: idem autem est fovere aquas.<lb/>{{Left sidenote|מַיִם}}est duale propter duas aquas, superiores, et<lb/><del>radix est מָיַה secundum R. David in libro radicum</del> inferiores. radix est מָיַה ut vult [[Name::R. David]] in [[Work::libro radicum]]<ref>semper est numeri pluralis, sicut apud nos divitiae, & venit secundum formam dualem ob duplicem aquam superiorem videlicet et inferiorem qualis dividit firmamentum, Pagnini,''Thesauri Hebraicae linguae,'', s.v. מַי.</ref><lb/>nota <del>duo p°</del> hinc multos<lb/>non male deducere, initio Deum creasse<lb/>materiam corporalem universalem sub duabus<lb/>tantum formis, terrae, et aquae. nam initio<lb/>dixit Moses Deum creasse coelum, et terram

† at non est valde<lb/>probabilis ista opinio<lb/>siquidem quod רָחַף<lb/>significet moveri<lb/>certum est ex Hie<lb/>remiae 23<ref>Jer 23,9.</ref> ubi<lb/>legimus רָחֲפוּ<lb/>omnia ossa mea.<lb/>כֹל עַצְמוֹתַי<lb/>quod autem significet incubare<lb/>more avis, non<lb/>potest deduci nisi<lb/>ex illo Deuter.<lb/>32<ref>Deut 32,11.</ref>sicut aquila<lb/>provocans pullos<lb/>suos, et super eos<lb/> יְרַחֶף at non<lb/>convincit hic locus.<ref>Here Bellarmine rejects Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', 2353 s.v. רָחַת.</ref><lb/>nam potest exponi<lb/>non de incubando,<lb/>sed de volitando,<lb/>ut [[Work::Hieronymus]] vertit.<lb/>neque obstat, quod<lb/>[[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]]<lb/>ponat<lb/>hanc significationem.<lb/>ipse enim ponit ibi<lb/>non suam, sed he<lb/>braeorum sui temporis<lb/>sententiam. imo<lb/>ipse et hic, et<lb/>Deuteronomium 32. aliter vertit.<ref>see Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 3r. </ref>
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/17

2024-02-03T13:30:11Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>insufflabat super aquas, id est movebat aquas, vel<lb/> movebatur super aquas.<ref>Pagnini, ''Thesauri Hebraicae linguae'', s.v. רָחַף.</ref> nec enim ventus in<lb/>sufflare potest nisi per motum suum. Idem est<lb/> quod [[Work::70]] et [[Name::Hieronymus]] verterunt, ferebatur super<lb/><del>aq</del> aquas, id est movebatur super aquas. <del>R.</del><lb/><del>Salom </del> D. [[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]] et R.<lb/> [[Name::Salomon]] hoc loco, dicunt hoc verbum si<lb/>gnificare etiam incubare, seu fovere eo modo<lb/> quo gallina fovet ova: et ita exponunt<lb/> hunc locum, nimirum, quod Spiritus Sanctus fovebat<lb/> aquas dans illis virtutem producendi animalia <ref> ''Catena in Genesim''', 8v, Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 3r, who derived the meaming from Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', 2353 s.v. רָחַת.</ref><lb/><hi rend="superscript"></hi> † neque tamen est aliena <hi rend="superscript">omnino</hi> haec significatio a priore,<lb/>nam gallina fovens ova etsi non movet,<lb/>nec movetur localiter, tamen movet et movetur<lb/>alterative. neque pugnat haec expositio<lb/>cum [[Work::vulgata]], et cum [[Work::70]], quae habent, ferebatur.<lb/>nam Spiritum Santum feri super aquas, est operari<lb/>in aquis: idem autem est fovere aquas.<lb/>{{Left sidenote|מַיִם}}est duale propter duas aquas, superiores, et<lb/><del>radix est מָיַה secundum R. David in libro radicum</del> inferiores. radix est מָיַה ut vult [[Name::R. David]] in [[Work::libro radicum]]<ref>semper est numeri pluralis, sicut apud nos divitiae, & venit secundum formam dualem ob duplicem aquam superiorem videlicet et inferiorem qualis dividit firmamentum, Pagnini,''Thesauri Hebraicae linguae,'', s.v. מַי.</ref><lb/>nota <del>duo p°</del> hinc multos<lb/>non male deducere, initio Deum creasse<lb/>materiam corporalem universalem sub duabus<lb/>tantum formis, terrae, et aquae. nam initio<lb/>dixit Moses Deum creasse coelum, et terram

† at non est valde<lb/>probabilis ista opinio<lb/>siquidem quod רָחַף<lb/>significet moveri<lb/>certum est ex Hie<lb/>remiae 23<ref>Jer 23,9.</ref> ubi<lb/>legimus רָחֲפוּ<lb/>omnia ossa mea.<lb/>כֹל עַצְמוֹתַי<lb/>quod autem significet incubare<lb/>more avis, non<lb/>potest deduci nisi<lb/>ex illo Deuter.<lb/>32<ref>Deut 32,11.</ref>sicut aquila<lb/>provocans pullos<lb/>suos, et super eos<lb/> יְרַחֶף at non<lb/>convincit hic locus.<ref>Here Bellarmine rejects Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', 2353 s.v. רָחַת.</ref><lb/>nam potest exponi<lb/>non de incubando,<lb/>sed de volitando,<lb/>ut [[Work::Hieronymus]] vertit.<lb/>neque obstat, quod<lb/>[[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]]<lb/>ponat<lb/>hanc significationem.<lb/>ipse enim ponit ibi<lb/>non suam, sed he<lb/>braeorum sui temporis<lb/>sententiam. imo<lb/>ipse et hic, et<lb/>Deuteronomium 32. aliter vertit.<ref>see Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 3r. </ref>
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/17

2024-02-03T13:24:36Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>insufflabat super aquas, id est movebat aquas, vel<lb/> movebatur super aquas.<ref>Pagnini, ''Thesauri Hebraicae linguae'', s.v. רָחַף.</ref> nec enim ventus in<lb/>sufflare potest nisi per motum suum. Idem est<lb/> quod [[Work::70]] et [[Name::Hieronymus]] verterunt, ferebatur super<lb/><del>aq</del> aquas, id est movebatur super aquas. <del>R.</del><lb/><del>Salom </del> D. [[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]] et R.<lb/> [[Name::Salomon]] hoc loco, dicunt hoc verbum si<lb/>gnificare etiam incubare, seu fovere eo modo<lb/> quo gallina fovet ova: et ita exponunt<lb/> hunc locum, nimirum, quod Spiritus Sanctus fovebat<lb/> aquas dans illis virtutem producendi animalia <ref> ''Catena in Genesim''', 8v, Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 3r, who derived the meaming from Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', 2353 s.v. רָחַת.</ref><lb/><hi rend="superscript"></hi> † neque tamen est aliena <hi rend="superscript">omnino</hi> haec significatio a priore,<lb/>nam gallina fovens ova etsi non movet,<lb/>nec movetur localiter, tamen movet et movetur<lb/>alterative. neque pugnat haec expositio<lb/>cum [[Work::vulgata]], et cum [[Work::70]], quae habent, ferebatur.<lb/>nam Spiritum Santum feri super aquas, est operari<lb/>in aquis: idem autem est fovere aquas.<lb/>{{Left sidenote|מַיִם}}est duale propter duas aquas, superiores, et<lb/><del>radix est מָיַה secundum R. David in libro radicum</del> inferiores. radix est מָיַה ut vult [[Name::R. David]] in [[Work::libro radicum]]<ref>semper est numeri pluralis, sicut apud nos divitiae, & venit secundum formam dualem ob duplicem aquam superiorem videlicet et inferiorem qualis dividit firmamentum, Pagnini,''Thesauri Hebraicae linguae,'', s.v. מַי.</ref><lb/>nota <del>duo p°</del> hinc multos<lb/>non male deducere, initio Deum creasse<lb/>materiam corporalem universalem sub duabus<lb/>tantum formis, terrae, et aquae. nam initio<lb/>dixit Moses Deum creasse coelum, et terram

† at non est valde<lb/>probabilis ista opinio<lb/>siquidem quod רָחַף<lb/>significet moveri<lb/>certum est ex Hie<lb/>remiae 23<ref>Jer 23,9.</ref> ubi<lb/>legimus רָחֲפוּ<lb/>omnia ossa mea.<lb/>כֹל עַצְמוֹתַי<lb/>quod autem significet incubare<lb/>more avis, non<lb/>potest deduci nisi<lb/>ex illo Deuter.<lb/>32<ref>Deut 32,11.</ref>sicut aquila<lb/>provocans pullos<lb/>suos, et super eos<lb/> יְרַחֶף at non<lb/>convincit hic locus.<lb/>nam potest exponi<lb/>non de incubando,<lb/>sed de volitando,<lb/>ut [[Work::Hieronymus]] vertit.<lb/>neque obstat, quod<lb/>[[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]]<lb/>ponat<lb/>hanc significationem.<lb/>ipse enim ponit ibi<lb/>non suam, sed he<lb/>braeorum sui temporis<lb/>sententiam. imo<lb/>ipse et hic, et<lb/>Deuteronomium 32. aliter vertit.<ref>see Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 3r. </ref>
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/15

2024-01-23T17:26:19Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>non utitur hac voce in ista significatione,<lb/> et propterea cum in voce תְּהוֹם illud ם<lb/> sit radicalis, non abiiceretur.<ref>אוֹצַר לְשׁוֹן הַקֹּדֶשׁ Hoc est ''Thesaurus linguae sanctae'' autore reverendo patre Sancte Pagnino (Lyon, 1529), 2715 s.v. תָהָה.</ref> [[Work::chaldeus]]<lb/> et [[Name::Pagninus]], <del>hic, et R. Isaac</del> et [[Name::Abraham ibn Ezra|R. Abraham]] hoc loco, et<lb/> [[Name::R. David]] in [[Work::libro radicum]] exponunt soli<lb/>tudo, seu desertum.<ref>Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', ibid. </ref> Sed optime D. [[Name::Hieronymus]]<lb/> vertit inanis, significat enim proprie<lb/> haec vox תֹּהוּ id quod caret fine,<lb/> ad quod factum est, quod dicitur vanum. sic<lb/> scriptura fere ubique. Isaiae 49<ref>Isa 49,4.</ref> in va<lb/>num laboravi לַתֹּהוּ, et 45<ref>Isa 45,18.</ref> non in<lb/> vanum creavit eam, id est terram, ad habitandum<lb/> formavit eam. 1 Reg. 12<ref>1Sam 12,21. The 3 references to Scripture are taken from Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', 2715 s.v. תָהָה.</ref> non declinabi<lb/>tis post <del>vanitatem ubi</del><hi rend="superscript">vana</hi> quae non proderunt<lb/> vobis quia vana sunt: ubi semper est תֹּהוּ.<lb/> erat igitur terra inanis, quia carebat herbis, flo<lb/>ribus aliisque rebus ad quas producendas creata est.<ref>Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 2v.</ref><lb/>radix autem est תָהָה quod nihil significat. ponitur vero in<lb/>{{Left sidenote|<del>וָבֹהוּ</del>}}<del>illud habet camets, quia sequens est</del><lb/>voce תֹהוּ vaw loco he.<ref>Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', 179 s.v. בָּהָה.</ref><lb/><del>lega habet enim camets, quia sequitur mono</del><lb/><del>lsyllabus, vel nomen sex punctorum</del><lb/>{{Left sidenote|וָבֹהוּ}}<del>vertunt ed</del>. [[Work::70]] vertunt ακατασκε<lb/>υαστος id est incomposita, quod verum<lb/> est quantum ad sensum, nam erat informis<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/15

2024-01-23T17:23:53Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>non utitur hac voce in ista significatione,<lb/> et propterea cum in voce תְּהוֹם illud ם<lb/> sit radicalis, non abiiceretur.<ref>אוֹצַר ''לְשׁוֹן הַקֹּדֶשׁ Hoc est Thesaurus linguae sanctae'' autore reverendo patre Sancte Pagnino (Lyon, 1529), 2715 s.v. תָהָה.</ref> [[Work::chaldeus]]<lb/> et [[Name::Pagninus]], <del>hic, et R. Isaac</del> et [[Name::Abraham ibn Ezra|R. Abraham]] hoc loco, et<lb/> [[Name::R. David]] in [[Work::libro radicum]] exponunt soli<lb/>tudo, seu desertum.<ref>Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', ibid. </ref> Sed optime D. [[Name::Hieronymus]]<lb/> vertit inanis, significat enim proprie<lb/> haec vox תֹּהוּ id quod caret fine,<lb/> ad quod factum est, quod dicitur vanum. sic<lb/> scriptura fere ubique. Isaiae 49<ref>Isa 49,4.</ref> in va<lb/>num laboravi לַתֹּהוּ, et 45<ref>Isa 45,18.</ref> non in<lb/> vanum creavit eam, id est terram, ad habitandum<lb/> formavit eam. 1 Reg. 12<ref>1Sam 12,21. The 3 references to Scripture are taken from Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', 2715 s.v. תָהָה.</ref> non declinabi<lb/>tis post <del>vanitatem ubi</del><hi rend="superscript">vana</hi> quae non proderunt<lb/> vobis quia vana sunt: ubi semper est תֹּהוּ.<lb/> erat igitur terra inanis, quia carebat herbis, flo<lb/>ribus aliisque rebus ad quas producendas creata est.<ref>Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 2v.</ref><lb/>radix autem est תָהָה quod nihil significat. ponitur vero in<lb/>{{Left sidenote|<del>וָבֹהוּ</del>}}<del>illud habet camets, quia sequens est</del><lb/>voce תֹהוּ vaw loco he.<ref>Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', 179 s.v. בָּהָה.</ref><lb/><del>lega habet enim camets, quia sequitur mono</del><lb/><del>lsyllabus, vel nomen sex punctorum</del><lb/>{{Left sidenote|וָבֹהוּ}}<del>vertunt ed</del>. [[Work::70]] vertunt ακατασκε<lb/>υαστος id est incomposita, quod verum<lb/> est quantum ad sensum, nam erat informis<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/15

2024-01-23T17:14:48Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>non utitur hac voce in ista significatione,<lb/> et propterea cum in voce תְּהוֹם illud ם<lb/> sit radicalis, non abiiceretur.<ref>''אוֹצַר'' ''לְשׁוֹן הַקֹּדֶשׁ Hoc est Thesaurus linguae sanctae'' autore reverendo patre Sancte Pagnino (Lyon, 1529), 2715 s.v. תָהָה.</ref> [[Work::chaldeus]]<lb/> et [[Name::Pagninus]], <del>hic, et R. Isaac</del> et [[Name::Abraham ibn Ezra|R. Abraham]] hoc loco, et<lb/> [[Name::R. David]] in [[Work::libro radicum]] exponunt soli<lb/>tudo, seu desertum.<ref>Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', ibid. </ref> Sed optime D. [[Name::Hieronymus]]<lb/> vertit inanis, significat enim proprie<lb/> haec vox תֹּהוּ id quod caret fine,<lb/> ad quod factum est, quod dicitur vanum. sic<lb/> scriptura fere ubique. Isaiae 49<ref>Isa 49,4.</ref> in va<lb/>num laboravi לַתֹּהוּ, et 45<ref>Isa 45,18.</ref> non in<lb/> vanum creavit eam, id est terram, ad habitandum<lb/> formavit eam. 1 Reg. 12<ref>1Sam 12,21. The 3 references to Scripture are taken from Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', 2715 s.v. תָהָה.</ref> non declinabi<lb/>tis post <del>vanitatem ubi</del><hi rend="superscript">vana</hi> quae non proderunt<lb/> vobis quia vana sunt: ubi semper est תֹּהוּ.<lb/> erat igitur terra inanis, quia carebat herbis, flo<lb/>ribus aliisque rebus ad quas producendas creata est.<ref>Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 2v.</ref><lb/>radix autem est תָהָה quod nihil significat. ponitur vero in<lb/>{{Left sidenote|<del>וָבֹהוּ</del>}}<del>illud habet camets, quia sequens est</del><lb/>voce תֹהוּ vaw loco he.<ref>Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', 179 s.v. בָּהָה.</ref><lb/><del>lega habet enim camets, quia sequitur mono</del><lb/><del>lsyllabus, vel nomen sex punctorum</del><lb/>{{Left sidenote|וָבֹהוּ}}<del>vertunt ed</del>. [[Work::70]] vertunt ακατασκε<lb/>υαστος id est incomposita, quod verum<lb/> est quantum ad sensum, nam erat informis<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/15

2024-01-23T17:13:49Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>non utitur hac voce in ista significatione,<lb/> et propterea cum in voce תְּהוֹם illud ם<lb/> sit radicalis, non abiiceretur.<ref>''אוֹצַר'' ''לְשׁוֹן הַקֹּדֶשׁ Hoc est Thesaurus linguae sanctae'' autore reverendo patre Sancte Pagnino (Lyon, 1529), 2715 s.v. תָהָה.</ref> [[Work::chaldeus]]<lb/> et [[Name::Pagninus]], <del>hic, et R. Isaac</del> et [[Name::Abraham ibn Ezra|R. Abraham]] hoc loco, et<lb/> [[Name::R. David]] in [[Work::libro radicum]] exponunt soli<lb/>tudo, seu desertum.<ref>Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', ibid. </ref> Sed optime D. [[Name::Hieronymus]]<lb/> vertit inanis, significat enim proprie<lb/> haec vox תֹּהוּ id quod caret fine,<lb/> ad quod factum est, quod dicitur vanum. sic<lb/> scriptura fere ubique. Isaiae 49<ref>Isa 49,4.</ref> in va<lb/>num laboravi לַתֹּהוּ, et 45<ref>Isa 45,18.</ref> non in<lb/> vanum creavit eam, id est terram, ad habitandum<lb/> formavit eam. 1 Reg. 12<ref>1Sam 12,21. The 3 references to Scripture are taken from Pagnini, ''Thesuarus linguae sanctae'', 2715 s.v. תָהָה.</ref> non declinabi<lb/>tis post <del>vanitatem ubi</del><hi rend="superscript">vana</hi> quae non proderunt<lb/> vobis quia vana sunt: ubi semper est תֹּהוּ.<lb/> erat igitur terra inanis, quia carebat herbis, flo<lb/>ribus aliisque rebus ad quas producendas creata est.<ref>Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 2v.</ref><lb/>radix autem est תָהָה quod nihil significat. ponitur vero in<lb/>{{Left sidenote|<del>וָבֹהוּ</del>}}<del>illud habet camets, quia sequens est</del><lb/>voce תֹהוּ vaw loco he.<ref>Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', 179 s.v. בָּהָה.</ref><lb/><del>lega habet enim camets, quia sequitur mono</del><lb/><del>lsyllabus, vel nomen sex punctorum</del><lb/>{{Left sidenote|וָבֹהוּ}}<del>vertunt ed</del>. [[Work::70]] vertunt ακατασκε<lb/>υαστος id est incomposita, quod verum<lb/> est quantum ad sensum, nam erat informis<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/15

2024-01-23T17:12:27Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>non utitur hac voce in ista significatione,<lb/> et propterea cum in voce תְּהוֹם illud ם<lb/> sit radicalis, non abiiceretur.<ref>''אוֹצַר'' ''לְשׁוֹן הַקֹּדֶשׁ Hoc est Thesaurus linguae sanctae'' autore reverendo patre Sancte Pagnino (Lyon, 1529), 2715 s.v. תָהָה.</ref> [[Work::chaldeus]]<lb/> et [[Name::Pagninus]], <del>hic, et R. Isaac</del> et [[Name::Abraham ibn Ezra|R. Abraham]] hoc loco, et<lb/> [[Name::R. David]] in [[Work::libro radicum]] exponunt soli<lb/>tudo, seu desertum.<ref>Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', ibid. </ref> Sed optime D. [[Name::Hieronymus]]<lb/> vertit inanis, significat enim proprie<lb/> haec vox תֹּהוּ id quod caret fine,<lb/> ad quod factum est, quod dicitur vanum. sic<lb/> scriptura fere ubique. Isaiae 49<ref>Isa 49,4.</ref> in va<lb/>num laboravi לַתֹּהוּ, et 45<ref>Isa 45,18.</ref> non in<lb/> vanum creavit eam, id est terram, ad habitandum<lb/> formavit eam. 1 Reg. 12<ref>1Sam 12,21. The 3 references to Scripture are taken form Pagnini, ''Thesuarus linguae sanctae'', 2715 s.v. תָהָה.</ref> non declinabi<lb/>tis post <del>vanitatem ubi</del><hi rend="superscript">vana</hi> quae non proderunt<lb/> vobis quia vana sunt: ubi semper est תֹּהוּ.<lb/> erat igitur terra inanis, quia carebat herbis, flo<lb/>ribus aliisque rebus ad quas producendas creata est.<ref>Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 2v.</ref><lb/>radix autem est תָהָה quod nihil significat. ponitur vero in<lb/>{{Left sidenote|<del>וָבֹהוּ</del>}}<del>illud habet camets, quia sequens est</del><lb/>voce תֹהוּ vaw loco he.<ref>Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', 179 s.v. בָּהָה.</ref><lb/><del>lega habet enim camets, quia sequitur mono</del><lb/><del>lsyllabus, vel nomen sex punctorum</del><lb/>{{Left sidenote|וָבֹהוּ}}<del>vertunt ed</del>. [[Work::70]] vertunt ακατασκε<lb/>υαστος id est incomposita, quod verum<lb/> est quantum ad sensum, nam erat informis<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/15

2024-01-23T17:06:39Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>non utitur hac voce in ista significatione,<lb/> et propterea cum in voce תְּהוֹם illud ם<lb/> sit radicalis, non abiiceretur.<ref>''אוֹצַר'' ''לְשׁוֹן הַקֹּדֶשׁ Hoc est Thesaurus linguae sanctae'' autore reverendo patre Sancte Pagnino (Lyon, 1529), 2715 s.v. תָהָה.</ref> [[Work::chaldeus]]<lb/> et [[Name::Pagninus]], <del>hic, et R. Isaac</del> et [[Name::Abraham ibn Ezra|R. Abraham]] hoc loco, et<lb/> [[Name::R. David]] in [[Work::libro radicum]] exponunt soli<lb/>tudo, seu desertum.<ref>Sanctes Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', ibid. </ref> Sed optime D. [[Name::Hieronymus]]<lb/> vertit inanis, significat enim proprie<lb/> haec vox תֹּהוּ id quod caret fine,<lb/> ad quod factum est, quod dicitur vanum. sic<lb/> scriptura fere ubique. Isaiae 49<ref>Isa 49,4.</ref> in va<lb/>num laboravi לַתֹּהוּ, et 45<ref>Isa 45,18.</ref> non in<lb/> vanum creavit eam, id est terram, ad habitandum<lb/> formavit eam. 1 Reg. 12<ref>1Sam 12,21.</ref> non declinabi<lb/>tis post <del>vanitatem ubi</del><hi rend="superscript">vana</hi> quae non proderunt<lb/> vobis quia vana sunt: ubi semper est תֹּהוּ.<lb/> erat igitur terra inanis, quia carebat herbis, flo<lb/>ribus aliisque rebus ad quas producendas creata est.<ref>Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 2v.</ref><lb/>radix autem est תָהָה quod nihil significat. ponitur vero in<lb/>{{Left sidenote|<del>וָבֹהוּ</del>}}<del>illud habet camets, quia sequens est</del><lb/>voce תֹהוּ vaw loco he.<ref>Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', 179 s.v. בָּהָה.</ref><lb/><del>lega habet enim camets, quia sequitur mono</del><lb/><del>lsyllabus, vel nomen sex punctorum</del><lb/>{{Left sidenote|וָבֹהוּ}}<del>vertunt ed</del>. [[Work::70]] vertunt ακατασκε<lb/>υαστος id est incomposita, quod verum<lb/> est quantum ad sensum, nam erat informis<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/15

2024-01-23T16:58:14Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>non utitur hac voce in ista significatione,<lb/> et propterea cum in voce תְּהוֹם illud ם<lb/> sit radicalis, non abiiceretur.<ref>''אוֹצַר'' ''לְשׁוֹן הַקֹּדֶשׁ Hoc est Thesaurus linguae sanctae'' autore reverendo patre Sancte Pagnino (Lyon, 1529), s.v. תָהָה.</ref> [[Work::chaldeus]]<lb/> et [[Name::Pagninus]], <del>hic, et R. Isaac</del> et [[Name::Abraham ibn Ezra|R. Abraham]] hoc loco, et<lb/> [[Name::R. David]] in [[Work::libro radicum]] exponunt soli<lb/>tudo, seu desertum.<ref>Sanctes Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', ibid. </ref> Sed optime D. [[Name::Hieronymus]]<lb/> vertit inanis, significat enim proprie<lb/> haec vox תֹּהוּ id quod caret fine,<lb/> ad quod factum est, quod dicitur vanum. sic<lb/> scriptura fere ubique. Isaiae 49<ref>Isa 49,4.</ref> in va<lb/>num laboravi לַתֹּהוּ, et 45<ref>Isa 45,18.</ref> non in<lb/> vanum creavit eam, id est terram, ad habitandum<lb/> formavit eam. 1 Reg. 12<ref>1Sam 12,21.</ref> non declinabi<lb/>tis post <del>vanitatem ubi</del><hi rend="superscript">vana</hi> quae non proderunt<lb/> vobis quia vana sunt: ubi semper est תֹּהוּ.<lb/> erat igitur terra inanis, quia carebat herbis, flo<lb/>ribus aliisque rebus ad quas producendas creata est.<ref>Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 2v.</ref><lb/>radix autem est תָהָה quod nihil significat. ponitur vero in<lb/>{{Left sidenote|<del>וָבֹהוּ</del>}}<del>illud habet camets, quia sequens est</del><lb/>voce תֹהוּ vaw loco he.<ref>Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', 179 s.v. בָּהָה.</ref><lb/><del>lega habet enim camets, quia sequitur mono</del><lb/><del>lsyllabus, vel nomen sex punctorum</del><lb/>{{Left sidenote|וָבֹהוּ}}<del>vertunt ed</del>. [[Work::70]] vertunt ακατασκε<lb/>υαστος id est incomposita, quod verum<lb/> est quantum ad sensum, nam erat informis<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/15

2024-01-23T16:57:45Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>non utitur hac voce in ista significatione,<lb/> et propterea cum in voce תְּהוֹם illud ם<lb/> sit radicalis, non abiiceretur.<ref>''אוֹצַר'' ''לְשׁוֹן הַקֹּדֶשׁ Hoc est Thesaurus linguae sanctae'' autore reverendo patre Sancte Pagnino (Lyon, 1529), s.v. תָהָה.</ref> [[Work::chaldeus]]<lb/> et [[Name::Pagninus]], <del>hic, et R. Isaac</del> et [[Name::Abraham ibn Ezra|R. Abraham]] hoc loco, et<lb/> [[Name::R. David]] in [[Work::libro radicum]] exponunt soli<lb/>tudo, seu desertum.<ref>Sanctes Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', ibid. </ref> Sed optime D. [[Name::Hieronymus]]<lb/> vertit inanis, significat enim proprie<lb/> haec vox תֹּהוּ id quod caret fine,<lb/> ad quod factum est, quod dicitur vanum. sic<lb/> scriptura fere ubique. Isaiae 49<ref>Isa 49,4.</ref> in va<lb/>num laboravi לַתֹּהוּ, et 45<ref>Isa 45,18.</ref> non in<lb/> vanum creavit eam, id est terram, ad habitandum<lb/> formavit eam. 1 Reg. 12<ref>1Sam 12,21.</ref> non declinabi<lb/>tis post <del>vanitatem ubi</del><hi rend="superscript">vana</hi> quae non proderunt<lb/> vobis quia vana sunt: ubi semper est תֹּהוּ.<lb/> erat igitur terra inanis, quia carebat herbis, flo<lb/>ribus aliisque rebus ad quas producendas creata est.<ref>Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 2v.</ref><lb/>radix autem est תָהָה quod nihil significat. ponitur vero in<lb/>{{Left sidenote|<del>וָבֹהוּ</del>}}<del>illud habet camets, quia sequens est</del><lb/>voce תֹהוּ vaw loco he.<ref>Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae''179 s.v. בָּהָה.</ref><lb/><del>lega habet enim camets, quia sequitur mono</del><lb/><del>lsyllabus, vel nomen sex punctorum</del><lb/>{{Left sidenote|וָבֹהוּ}}<del>vertunt ed</del>. [[Work::70]] vertunt ακατασκε<lb/>υαστος id est incomposita, quod verum<lb/> est quantum ad sensum, nam erat informis<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/30

2024-01-21T15:05:57Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>
{{Left sidenote|v. 22}}illud חוֹרֵשׁ putatur communiter nomen.<lb/>sed mihi videtur benoni. p° quia forma<lb/> literae, id regnit. 2° quia melius intelligitur<lb/>quod sit acuere operantem quam acuere opus<lb/>3° quia in superioribus javal dictus est<lb/>pater pastorum, juval pater chitaredorum, ergo<lb/> Tuvalcain erit etiam pater ferrariorum. 4°<lb/> quia sic vertit [[Work::chaldeus]]
paraphrastes.<ref>Et Sella etiam ipsa peperit Tubal-Cain: qui fuit magister eorum omnium scientium opus aeris et ferri, ''Biblia Regia'', I, 13.</ref><lb/>Cur nominentur uxores Lamech et filia eius<lb/> vide [[Name::Augustinus]] liber 15 [[Work::de civitate dei]] caput
17.<ref>Nec igitur in casum notandum arbitror, quod in his generationibus quae propagantur ex illo, qui est appelatus Seth, cum genuisse filios filiasque dicatur, nulla ibi genita nominatim foemina expresse est. In his autem qquae propagantur ex Cain, in ipso fine quousque protenduntur, novissima foemina genita nominatur.Ubi eleganter significatum est, terrenam civitatem usque in sui finem carnales habituram generationes, quae marium foeminarumque coniunctione proveniunt. Unde & ipse (quod praeter eas nusquam reperitur ante diluvium) nominibus propriis exprimuntur uxores illius hominis, qui nominatur hic novissimus pater, ''Catena in Genesim'', 115v. </ref> <lb/>{{Left sidenote|v. 24}}septuplum ultio dabitur de Cain etc. multi<lb/>putant sensus est, septuplum punietur occisor<lb/>Caini, septuageties septies occisor La<lb/>mech. at repugnat, <del>vi</del><unclear></unclear>יֻקָּם קיִן<lb/>quod significat, punietur Cain, sicut<lb/>supra versus 15 dictum est, occisor Caini<lb/>punietur. nam idem est verbum. [[Name::Chrisostomus]]<lb/>ergo recte exponit, Lamech loquitur de<lb/>punitione propria, ut sit sensus, Cain<lb/>puniri debuit septuplum, et proinde occisor<lb/>etiam eius in poenam talionis, septuplum; ergo ego<lb/> puniar septuagesies septies.<ref>''Catena in Genesim'', 116v.</ref>
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/32

2024-01-19T16:44:49Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude><center>Cap. 5</center><lb/>
{{Left sidenote|v.1}}סֶפֵר liber, sive narratio, sive numerus.<lb/>nam סָפַר significat numerare, scribere, nar<lb/>rare, recensere. inde etiam סֵפֶר significat<lb/>literam, quia per literas hebraei numerant.<lb/>Vide quaestiones nostras in temporibus.<lb/>{{Left sidenote|v. 29}}iste <del>re</del> consolabitur nos ab operibus manuum nostrarum.<lb/>
<del>cap. 6</del><lb/>
<del>filii Dei filias hominum. Vide in 2a 2ae fol. 782.</del><lb/>[[Name::Chrisostomus]] et [[Name::Hieronymus]] quia legerunt requiscere<lb/>faciet, putant hic praedici diluvium in quo<lb/>per mortem cessaverunt opera hominum. <ref>Catena in Genesim, 121v.</ref> Rabi<lb/>ni quia legunt consolabitur dicunt Noe inve<lb/>nisse rationem arandi, et vinum et eo modo<lb/><sic>consolatum</sic> esse homines.<ref>Taken from Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 19r. Rashi: He will give us rest (יָנַח מִמֶּנּוּ) from the toil of our hands. Before Noah came, they did not have plowshares, and he prepared [these tools] for them. And the land was producing thorns and thistles when they sowed wheat, because of the curse of the first man (Adam), but in Noah’s time, it [the curse] subsided. This is the meaning of יְנַחֲמֵנוּ, ''Arbaʿ ṿe-ʿeśrim'' וa.</ref>.<lb/>
<center>Cap. 6</center>
{{Left sidenote|v.2}}Videntes filli Dei filias hominum. Vide scripta<lb/>nostra in 2<hi rend="superscript">a</hi>2<hi rend="superscript">ae</hi> folio 782.<lb/>{{Left sidenote|v.3}}non permanebit. [[Name::Pagninus]] vertit non erit in<lb/>vagina corporis inclusus spiritus nam נֶדֶן<lb/>significat vagina.<ref>Pagninus: 'non erit ut in vagina spiritus meus', replaced by Arias Montano with 'non contendet spiritus meus', ''[[Work::Hebraicorum bibliorum Veteris Testamenti Latina interpretatio]]'', 4.</ref> et נִדְנֶה syriace signifi<lb/>cat corpus.<ref>Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', 1338 s.v. נֶדֶן.</ref> [[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]] legit non<lb/>iudicabit, sive non disceptabit. et vult sensum
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/32

2024-01-19T16:43:52Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude><center>Cap. 5</center><lb/>
{{Left sidenote|v.1}}סֶפֵר liber, sive narratio, sive numerus.<lb/>nam סָפַר significat numerare, scribere, nar<lb/>rare, recensere. inde etiam סֵפֶר significat<lb/>literam, quia per literas hebraei numerant.<lb/>Vide quaestiones nostras in temporibus.<lb/>{{Left sidenote|v. 29}}iste <del>re</del> consolabitur nos ab operibus manuum nostrarum.<lb/>
<del>cap. 6</del><lb/>
<del>filii Dei filias hominum. Vide in 2a 2ae fol. 782.</del><lb/>[[Name::Chrisostomus]] et [[Name::Hieronymus]] quia legerunt requiscere<lb/>faciet, putant hic praedici diluvium in quo<lb/>per mortem cessaverunt opera hominum. <ref>Catena in Genesim, 121v.</ref> Rabi<lb/>ni quia legunt consolabitur dicunt Noe inve<lb/>nisse rationem arandi, et vinum et eo modo<lb/><sic>consolatum</sic> esse homines.<ref>Taken from Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 19r. Rashi: He will give us rest (יָנַח מִמֶּנּוּ) from the toil of our hands. Before Noah came, they did not have plowshares, and he prepared [these tools] for them. And the land was producing thorns and thistles when they sowed wheat, because of the curse of the first man (Adam), but in Noah’s time, it [the curse] subsided. This is the meaning of יְנַחֲמֵנוּ, ''Arbaʿ ṿe-ʿeśrim'' וa.</ref>.<lb/>
<center>Cap. 6</center>
{{Left sidenote|v.2}}Videntes filli Dei filias hominum. Vide scripta<lb/>nostra in 2<hi rend="superscript">a</hi>2<hi rend="superscript">ae</hi> folio 782.<lb/>{{Left sidenote|v.3}}non permanebit. [[Name::Pagninus]] vertit non erit in<lb/>vagina corporis inclusus spiritus nam נֶדֶן<lb/>significat vagina.<ref>Pagninus: 'non erit ut in vagina spiritus meus', replaced by Arias Montano with 'non contendet spiritus meus', ''[[Work::Hebraicorum bibliorum Veteris Testamenti Latina interpretatio]]'', 4.</ref> et נִדְנֶה syriace signifi<lb/>cat corpus.<ref>Pagnini, ''Thesaurus linguae sanbctae'',1338 s.v. נֶדֶן.</ref> [[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]] legit non<lb/>iudicabit, sive non disceptabit. et vult sensum
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/33

2024-01-19T16:24:10Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>esse, puniam eos hic, ne in aeternum<lb/>punire debeam.<ref>Et dixit dominus deus Non permanebit spiritus meus in hominibus istis in aeternum, quia carnes sunt. in Hebraeo scriptum est, Non iudicabit spiritus meus homines istos in sempiternum, quoniam caro sunt, hoc est, quia fragilis est in homine conditio, non eos ad aeternos servabo cruciatus, sed hic illis restituam quod merentur. Ergo non severitatem, ut in nostris codicibus legitur, sed clementiam dei sonat, dum peccator hic pro suo scelere visitatur, ''[[Work::Catena in Genesim]]'', 124r.</ref> Meo iudicio textus he<lb/>braeus est corruptus vitio librariorum et<lb/>est יָדוֹן pro יָלוֹן nam [[Work::graeci]] ver<lb/>terunt, non permanebit ut etiam [[Name::Hieronymus]] in<lb/>[[Work::vulgata]] editione.<ref>''Biblia Sacra Hebraice, Chaldaice, Graece, & Latine'', vol. I, p. [https://books.google.it/books?id=vEILyR2qdHQC&newbks=1&newbks_redir=0&dq=Sacrorum%20bibliorum%20tomus%20primus&hl=it&pg=PA16#v=onepage&q=Sacrorum%20bibliorum%20tomus%20primus&f=false 16]-[https://books.google.it/books?id=vEILyR2qdHQC&newbks=1&newbks_redir=0&dq=Sacrorum%20bibliorum%20tomus%20primus&hl=it&pg=PA17#v=onepage&q=Sacrorum%20bibliorum%20tomus%20primus&f=false 17].</ref> et sensus est ut expo<lb/>nit [[Name::Chrisostomus]] ne permanebit spiritus meus<lb/>id est vis mea, qua homines rego et conservo<lb/>longo tempore, sed perdam illos quia toti sunt<lb/> facti carnales. <ref>''Catena in Genesim'', 124v.</ref> <lb/>Et erunt dies eorum 120. Vide quaestio<lb/>nes nostras de temporibus.<lb/> Gigantes, Rabini dicunt vocari gigantes<lb/> נְפִילִים quia de coelo ceciderint.<ref>Hieronymus [Quaestiones hebraicae], ''Catena in Genesim'', 125r.</ref> aut<lb/> quia cadere faciunt homines per timorem<ref>Pagnini,''Thesaurus linguae sanctae'', 1452 s.v. נָפַל.</ref><lb/>{{Left sidenote|v. 16}}צֹהַר [[Work::graeci]] qui verterunt colligens videntur<lb/>legisse צָר.<lb/> Pactum meum בֳרִית a בָרָא id est suc<lb/>cidit, quod pacta firmentur occisione animalis<lb/> [[Work::Aeneid]] 8 stabant et caesa iungebant foedera porca.<ref>''Virgilius. [With the minor poems and M. Vegius' supplement to the Æneid.]'',8, 160v.</ref><lb/>et in Scriptura dicitur hic est sanguis pacti<lb/>quod misit ad nos Deus.
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/33

2024-01-19T16:23:46Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>esse, puniam eos hic, ne in aeternum<lb/>punire debeam.<ref>Et dixit dominus deus Non permanebit spiritus meus in hominibus istis in aeternum, quia carnes sunt. in Hebraeo scriptum est, Non iudicabit spiritus meus homines istos in sempiternum, quoniam caro sunt, hoc est, quia fragilis est in homine conditio, non eos ad aeternos servabo cruciatus, sed hic illis restituam quod merentur. Ergo non severitatem, ut in nostris codicibus legitur, sed clementiam dei sonat, dum peccator hic pro suo scelere visitatur, ''[[Work::Catena in Genesim]]'', 124r.</ref> Meo iudicio textus he<lb/>braeus est corruptus vitio librariorum et<lb/>est יָדוֹן pro יָלוֹן nam [[Work::graeci]] ver<lb/>terunt, non permanebit ut etiam [[Name::Hieronymus]] in<lb/>[[Work::vulgata]] editione.<ref>''Biblia Sacra Hebraice, Chaldaice, Graece, & Latine'', vol. I, p. [https://books.google.it/books?id=vEILyR2qdHQC&newbks=1&newbks_redir=0&dq=Sacrorum%20bibliorum%20tomus%20primus&hl=it&pg=PA16#v=onepage&q=Sacrorum%20bibliorum%20tomus%20primus&f=false 16]-[https://books.google.it/books?id=vEILyR2qdHQC&newbks=1&newbks_redir=0&dq=Sacrorum%20bibliorum%20tomus%20primus&hl=it&pg=PA17#v=onepage&q=Sacrorum%20bibliorum%20tomus%20primus&f=false 17].</ref> et sensus est ut expo<lb/>nit [[Name::Chrisostomus]] ne permanebit spiritus meus<lb/>id est vis mea, qua homines rego et conservo<lb/>longo tempore, sed perdam illos quia toti sunt<lb/> facti carnales. <ref>''Catena in Genesim'', 124v.</ref> <lb/>Et erunt dies eorum 120. Vide quaestio<lb/>nes nostras de temporibus.<lb/> Gigantes, Rabini dicunt vocari gigantes<lb/> נְפִילִים quia de coelo ceciderint.<ref>Hieronymus [Quaestiones hebraicae], ''Catena in Genesim'', 125r.</ref> aut<lb/> quia cadere faciunt homines per timorem<ref>IPagnini,''Thesaurus linguae sanctae'', 1452 s.v. נָפַל.</ref><lb/>{{Left sidenote|v. 16}}צֹהַר [[Work::graeci]] qui verterunt colligens videntur<lb/>legisse צָר.<lb/> Pactum meum בֳרִית a בָרָא id est suc<lb/>cidit, quod pacta firmentur occisione animalis<lb/> [[Work::Aeneid]] 8 stabant et caesa iungebant foedera porca.<ref>''Virgilius. [With the minor poems and M. Vegius' supplement to the Æneid.]'',8, 160v.</ref><lb/>et in Scriptura dicitur hic est sanguis pacti<lb/>quod misit ad nos Deus.
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/33

2024-01-19T16:22:24Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>esse, puniam eos hic, ne in aeternum<lb/>punire debeam.<ref>Et dixit dominus deus Non permanebit spiritus meus in hominibus istis in aeternum, quia carnes sunt. in Hebraeo scriptum est, Non iudicabit spiritus meus homines istos in sempiternum, quoniam caro sunt, hoc est, quia fragilis est in homine conditio, non eos ad aeternos servabo cruciatus, sed hic illis restituam quod merentur. Ergo non severitatem, ut in nostris codicibus legitur, sed clementiam dei sonat, dum peccator hic pro suo scelere visitatur, ''[[Work::Catena in Genesim]]'', 124r.</ref> Meo iudicio textus he<lb/>braeus est corruptus vitio librariorum et<lb/>est יָדוֹן pro יָלוֹן nam [[Work::graeci]] ver<lb/>terunt, non permanebit ut etiam [[Name::Hieronymus]] in<lb/>[[Work::vulgata]] editione.<ref>''Biblia Sacra Hebraice, Chaldaice, Graece, & Latine'', vol. I, p. [https://books.google.it/books?id=vEILyR2qdHQC&newbks=1&newbks_redir=0&dq=Sacrorum%20bibliorum%20tomus%20primus&hl=it&pg=PA16#v=onepage&q=Sacrorum%20bibliorum%20tomus%20primus&f=false 16]-[https://books.google.it/books?id=vEILyR2qdHQC&newbks=1&newbks_redir=0&dq=Sacrorum%20bibliorum%20tomus%20primus&hl=it&pg=PA17#v=onepage&q=Sacrorum%20bibliorum%20tomus%20primus&f=false 17].</ref> et sensus est ut expo<lb/>nit [[Name::Chrisostomus]] ne permanebit spiritus meus<lb/>id est vis mea, qua homines rego et conservo<lb/>longo tempore, sed perdam illos quia toti sunt<lb/> facti carnales. <ref>''Catena in Genesim'', 124v.</ref> <lb/>Et erunt dies eorum 120. Vide quaestio<lb/>nes nostras de temporibus.<lb/> Gigantes, Rabini dicunt vocari gigantes<lb/> נְפִילִים quia de coelo ceciderint.<ref>Hieronymus [Quaestiones hebraicae], ''Catena in genesim'', 125r.</ref> aut<lb/> quia cadere faciunt homines per timorem<ref>IPagnini,''Thesaurus linguae sanctae'', 1452 s.v. נָפַל.</ref><lb/>{{Left sidenote|v. 16}}צֹהַר [[Work::graeci]] qui verterunt colligens videntur<lb/>legisse צָר.<lb/> Pactum meum בֳרִית a בָרָא id est suc<lb/>cidit, quod pacta firmentur occisione animalis<lb/> [[Work::Aeneid]] 8 stabant et caesa iungebant foedera porca.<ref>''Virgilius. [With the minor poems and M. Vegius' supplement to the Æneid.]'',8, 160v.</ref><lb/>et in Scriptura dicitur hic est sanguis pacti<lb/>quod misit ad nos Deus.
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/33

2024-01-19T16:13:47Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>esse, puniam eos hic, ne in aeternum<lb/>punire debeam.<ref>Et dixit dominus deus Non permanebit spiritus meus in hominibus istis in aeternum, quia carnes sunt. in Hebraeo scriptum est, Non iudicabit spiritus meus homines istos in sempiternum, quoniam caro sunt, hoc est, quia fragilis est in homine conditio, non eos ad aeternos servabo cruciatus, sed hic illis restituam quod merentur. Ergo non severitatem, ut in nostris codicibus legitur, sed clementiam dei sonat, dum peccator hic pro suo scelere visitatur, ''[[Work::Catena in Genesim]]'', 124r.</ref> Meo iudicio textus he<lb/>braeus est corruptus vitio librariorum et<lb/>est יָדוֹן pro יָלוֹן nam [[Work::graeci]] ver<lb/>terunt, non permanebit ut etiam [[Name::Hieronymus]] in<lb/>[[Work::vulgata]] editione.<ref>''Biblia Sacra Hebraice, Chaldaice, Graece, & Latine'', vol. I, p. [https://books.google.it/books?id=vEILyR2qdHQC&newbks=1&newbks_redir=0&dq=Sacrorum%20bibliorum%20tomus%20primus&hl=it&pg=PA16#v=onepage&q=Sacrorum%20bibliorum%20tomus%20primus&f=false 16]-[https://books.google.it/books?id=vEILyR2qdHQC&newbks=1&newbks_redir=0&dq=Sacrorum%20bibliorum%20tomus%20primus&hl=it&pg=PA17#v=onepage&q=Sacrorum%20bibliorum%20tomus%20primus&f=false 17].</ref> et sensus est ut expo<lb/>nit [[Name::Chrisostomus]] ne permanebit spiritus meus<lb/>id est vis mea, qua homines rego et conservo<lb/>longo tempore, sed perdam illos quia toti sunt<lb/> facti carnales. <ref>''Catena in Genesim'', 124v.</ref> <lb/>Et erunt dies eorum 120. Vide quaestio<lb/>nes nostras de temporibus.<lb/> Gigantes, Rabini dicunt vocari gigantes<lb/> נְפִילִים quia de coelo ceciderint.<ref>Hieronymus [Quaestiones hebraicae], ''Catena in genesim'', 125r.</ref> aut<lb/> quia cadere faciunt homines per timorem<ref>Ibn Ezra, ibid. </ref><lb/>{{Left sidenote|v. 16}}צֹהַר [[Work::graeci]] qui verterunt colligens videntur<lb/>legisse צָר.<lb/> Pactum meum בֳרִית a בָרָא id est suc<lb/>cidit, quod pacta firmentur occisione animalis<lb/> [[Work::Aeneid]] 8 stabant et caesa iungebant foedera porca.<ref>''Virgilius. [With the minor poems and M. Vegius' supplement to the Æneid.]'',8, 160v.</ref><lb/>et in Scriptura dicitur hic est sanguis pacti<lb/>quod misit ad nos Deus.
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/61

2024-01-19T13:24:59Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" />{{sidenotes begin|side=right}}</noinclude>sed ante eversionem pentapolis mare illud fuisse<lb/>lacum aquae dulcis, ut ipsa tota regio vi<lb/>debatur paradisus; at <del>post</del> in eversione penta<lb/>polis et terram exustam, et aquam etiam cor<lb/>ruptam, et salsissimam effectam, ac pestilentem, et<lb/>ab ea totum locum denominari mare salis.<lb/>itaque illa vallis nunc est et dicitur mare salis.<lb/>non quod sit aquis cooperta, sed quod sit pars<lb/>illius planiciei, qua pro maiore parte est<lb/>aquis cooperta, et quia convenit in aequilitatibus<lb/>cum ipso mari mortuo.<lb/>רְפָאים gigantes verterunt [[Work::70]]. et [[Work::chaldeus]]<lb/>{{Right sidenote|v. 5}}
[[Name::Hieronymus]] religit ipsum nomen tamquam proprium loci.<ref>''Biblia regia'', I, 38-39.</ref><lb/>illud autem בְּחָם. [[Work::Septuaginta]] et [[Work::vulgata editio]]<lb/>legerunt בָּהֶם cum eis. [[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]] reprehendit hanc lectionem.<ref>''Catena in Genesim'', 185v.</ref> sed forte<lb/>ipse postea retractavit, <del>cum in latina</del> si est<lb/>auctor nostrae editionis.<lb/>Abraham hebraeo [[Work::graeci]] et cum eis [[Name::Augustinus]]<lb/>{{Right sidenote|v. 13}}et [[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis in genesim]],<lb/>non legunt Abraham hebraeum, sed Abraham transi<lb/>torem, seu transfluvialem ab עַבַר quia<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/101

2024-01-15T14:26:38Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>forte putavit deduci a חָלַל, non<lb/> a פָתַל Rabini, et [[Name::Caietanus]]<lb/>vertunt, luctationibus magnis luctata<lb/>sunt.<ref>Iuxta Hebraeum habetur, Colluctationibus Elohim colluctata sum cum sorore mea...non inveni latinum verbum corrspondens hebraeo. Et inter multas interpretationes nulla videtur magis propinqua sensui hebraici textus quam ista: qua Rachel dicit se diu cum propria sorore quasi luctatam non brachiis aut humanis viribus, sed quasi colluctationibus elohim: hoc est Dei iusti contributoris foecunditatis et sterilitatis, ''Catena in Genesim'', 309r.</ref> et quidem sensus est bonus. sed<lb/>quod פָתַל sit luctari, non facile<lb/>ostendent. nam scriptura nusquam alibi<lb/>accipitur pro lucta. <ref>See, however, Pagnini, ''Thesaurus Linguae Sanctae'', 1990 s.v. פָּתַל. </ref> [[Name::Hieronymus Oleaster]]<lb/> vertit, calliditatibus magnis<lb/>egi cum sorore mea.<ref>''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 55r. </ref> nam פָתַל si<lb/>gnificat proprie involuere, nam inde<lb/> fit פתִיל filum filo implicatum. et פָתִיל<lb/>pallium, quo obvoluimur.<ref>Pagnini, ''Thesaurus Linguae Sanctae'', 1992 s.v. פָּתַל.</ref> nec pugnat<lb/>hoc cum [[Name::Hieronymo]], et [[Work::70]]. nam quod<lb/>volvitur, vertitur etiam, et inde significat<lb/>etiam verti et conferti. Lipomanus in<lb/>[[Work::Catena in Genesim|catena]], <del>fe</del> vertit, magnis perversitatibus<lb/>perversa sum propter sororem meam.<ref>''Catena in Genesim'', 309r.</ref><lb/>alii dicunt, additione addita sum sorori,<lb/>sicut filum filo; quod videtur coincidere cum<lb/>p<hi rend="superscript">a</hi><pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/101

2024-01-15T14:22:00Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>forte putavit deduci a חָלַל, non<lb/> a פָתַל Rabini, et [[Name::Caietanus]]<lb/>vertunt, luctationibus magnis luctata<lb/>sunt.<ref>Iuxta Hebraeum habetur, Colluctationibus Elohim colluctata sum cum sorore mea...non inveni latinum verbum corrspondens hebraeo. Et inter multas interpretationes nulla videtur magis propinqua sensui hebraici textus quam ista: qua Rachel dicit se diu cum propria sorore quasi luctatam non brachiis aut humanis viribus, sed quasi colluctationibus elohim: hoc est Dei iusti contributoris foecunditatis et sterilitatis, ''Catena in Genesim'', 309r.</ref> et quidem sensus est bonus. sed<lb/>quod פָתַל sit luctari, non facile<lb/>ostendent. nam scriptura nusquam alibi<lb/>accipitur pro lucta. <ref>See, however, Pagnini, ''Thesaurus Linguae Sanctae'', 1990 s.v. פָּתַל. </ref> [[Name::Hieronymus Oleaster]]<lb/> vertit, calliditatibus magnis<lb/>egi cum sorore mea.<ref>''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 55r. </ref> nam פָתַל si<lb/>gnificat proprie involuere, nam inde<lb/> fit פתִיל filum filo implicatum. et פָתִיל<lb/>pallium, quo obvoluimur. nec pugnat<lb/>hoc cum [[Name::Hieronymo]], et [[Work::70]]. nam quod<lb/>volvitur, vertitur etiam, et inde significat<lb/>etiam verti et conferti. Lipomanus in<lb/>[[Work::Catena in Genesim|catena]], <del>fe</del> vertit, magnis perversitatibus<lb/>perversa sum propter sororem meam.<ref>''Catena in Genesim'', 309r.</ref><lb/>alii dicunt, additione addita sum sorori,<lb/>sicut filum filo; quod videtur coincidere cum<lb/>p<hi rend="superscript">a</hi><pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/100

2024-01-15T13:51:48Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>v.19.<ref>= v. 20.</ref> vocavit calumniam. [[Work::70]] αδωκιαν<lb/>iniustitiam. [[Work::chaldeus,]] litigium.<ref>''Biblia regia'', I, 823</ref> nota<lb/>quod עָשַׂק significat <del>oppri</del> contendere,<lb/>et sic legit [[Work::chaldeus]] <del>et sic habet</del> at<lb/>עָשַׁק significat <del>et</del> opprimere et sic<lb/>legerunt [[Object::70]] et [[Name::Hieronymus]].<ref>'Pagnini, ''Thesaurus Linguae Sanctae'', 1842 s.v. עָשַׂק and 1847, s.v. עָשַׂק.</ref><lb/>v. 25. ochozat amicus eius. [[Work::chaldeus]] et<lb/>[[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]] legunt comitatus<lb/>amicorum.<ref>Ahuzath pronubo, in Hebraeo habet, Collegium amicorum eius, ut non tam hominem significet, quam amicorum turbam, quae cum rege venerat, in quibus fuit & Phicol princeps exercitus eius, ''Catena in Genesim'', 286v.</ref> nam עַחֻזַת מֵרֵעֵהוּ id si<lb/>gnificare potest. <del>non</del> neque obstat, quod ad<lb/>verbum illud מֵרֵעֵהוּ est singulare. nam<lb/>accipiunt hebrei sepe numerum pro nume<lb/>ro.<ref>The meaning of the Hebrew מֵרֵעֵהוּ is taken from the auctor catenae, ''Catena in Genesim'', 286v.</ref> [[Work::70]] habent Ochozat pronubus<lb/>eius; sed non apparet, quare pronubus.<lb/><center>Cap. 30</center><lb/>v. 8. comparavit me Deus cum sorore<lb/>mea etc. /[[Work::70]] [[Work::Aquila]], et [[Name::Hieronymus]]<lb/>conveniunt, quod debeat verti, compara<lb/>vit me cum sorore. et videtur פָתַל signi<lb/>ficare converti et comparari.<ref>''Hexaplorum Origenis quae supersunt'', 39.</ref> [[Work::Chaldeus]]<lb/>habet, deprecationem meam audivit Deus.<ref>''Biblia regia'', I, 99.</ref><pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/100

2024-01-15T13:48:07Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>v.19.<ref>= v. 20.</ref> vocavit calumniam. [[Work::70]] αδωκιαν<lb/>iniustitiam. [[Work::chaldeus,]] litigium.<ref>''Biblia regia'', I, 823</ref> nota<lb/>quod עָשַׂק significat <del>oppri</del> contendere,<lb/>et sic legit [[Work::chaldeus]] <del>et sic habet</del> at<lb/>עָשַׁק significat <del>et</del> opprimere et sic<lb/>legerunt [[Object::70]] et [[Name::Hieronymus]].<ref>'Pagnini, ''Thesaurus Linguae Sanctae'', 1842 s s.v. עָשַׂק and 1847, s.v. עָשַׂק.</ref><lb/>v. 25. ochozat amicus eius. [[Work::chaldeus]] et<lb/>[[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]] legunt comitatus<lb/>amicorum.<ref>Ahuzath pronubo, in Hebraeo habet, Collegium amicorum eius, ut non tam hominem significet, quam amicorum turbam, quae cum rege venerat, in quibus fuit & Phicol princeps exercitus eius, ''Catena in Genesim'', 286v.</ref> nam עַחֻזַת מֵרֵעֵהוּ id si<lb/>gnificare potest. <del>non</del> neque obstat, quod ad<lb/>verbum illud מֵרֵעֵהוּ est singulare. nam<lb/>accipiunt hebrei sepe numerum pro nume<lb/>ro.<ref>The meaning of the Hebrew מֵרֵעֵהוּ is taken from the auctor catenae, ''Catena in Genesim'', 286v.</ref> [[Work::70]] habent Ochozat pronubus<lb/>eius; sed non apparet, quare pronubus.<lb/><center>Cap. 30</center><lb/>v. 8. comparavit me Deus cum sorore<lb/>mea etc. /[[Work::70]] [[Work::Aquila]], et [[Name::Hieronymus]]<lb/>conveniunt, quod debeat verti, compara<lb/>vit me cum sorore. et videtur פָתַל signi<lb/>ficare converti et comparari.<ref>''Hexaplorum Origenis quae supersunt'', 39.</ref> [[Work::Chaldeus]]<lb/>habet, deprecationem meam audivit Deus.<ref>''Biblia regia'', I, 99.</ref><pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/44

2024-01-07T12:20:25Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude><center>Cap 9.</center><lb/>{{Left sidenote|v. 3}}sicut herbam virentem omnia tradidi vobis. An<lb/>ante diluvium vesci potuerint homines carne.<lb/>vide in p<hi rend="superscript">a</hi> p. fol. 230.<lb/>{{Left sidenote|v. 4}}carnem cum sanguine non comedetis/ [[Name::Chrisostomos]]<lb/>et alii exponunt de quocumque sanguine, unde etiam<lb/>suffocatum hic prohibitum volunt. <ref>''Catena in Genesim'', 149v.</ref> melius alii<lb/>volunt hic prohiberi esum carnium vivarum, et<lb/>crudarum. nam hebraeus habet, carnem in anima<lb/>sua, in sanguine, igitur, suo non comedetis. carnem<lb/>in anima comedere, est comedere carnem in<lb/>qua est anima, ergo sanguis.<ref>See Pagnini's translation, ''Hieronymi ab Oleastro, Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'' and his commentary, 27v-28r. </ref> <del>et qe hoc</del><lb/><del>prohibebatur in odium homocidiorum subditor</del><lb/>{{Left sidenote|v. 5}}sanguinem vestrum, animas igitur vestras requiram<lb/>de manu bestiarum, id est principium occidi animalia<lb/>quae homines necaverint, ut postea factum est<lb/> exo 22.<ref>Ex 21,28.</ref> et idcirco volo ut vos mites sitis erga bestias,ut eas non come<lb/>datis adhuc viventes.<lb/><lb/>{{Left sidenote|v. 12}}arcum meum posui in nube/^ [[Name::Ambrosius]]<lb/> [[Work::liber de Noe et arca]] caput 27. non vult loqui scripturam<lb/> de arcu corporeo, sed de invisibili Dei pro<lb/>videntia qua saepius minatur, quod ferit.<ref>''Catena in Genesim'',
152v-153r.</ref>

^dubium si naturale<lb/> signum est quod etiam ante<lb/> diluvium fuit hoc<lb/> signum. si ad placi<lb/>tum, sat erat semel ostendisse arcum
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/44

2024-01-07T12:19:57Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude><center>Cap 9.</center><lb/>{{Left sidenote|v. 3}}sicut herbam virentem omnia tradidi vobis. An<lb/>ante diluvium vesci potuerint homines carne.<lb/>vide in p<hi rend="superscript">a</hi> p. fol. 230.<lb/>{{Left sidenote|v. 4}}carnem cum sanguine non comedetis/ [[Name::Chrisostomos]]<lb/>et alii exponunt de quocumque sanguine, unde etiam<lb/>suffocatum hic prohibitum volunt. <ref>''Catena in Genesim'', 149v.</ref> melius alii<lb/>volunt hic prohiberi esum carnium vivarum, et<lb/>crudarum. nam hebraeus habet, carnem in anima<lb/>sua, in sanguine, igitur, suo non comedetis. carnem<lb/>in anima comedere, est comedere carnem in<lb/>qua est anima, ergo sanguis.<ref>See Pagnini's translation, ''Hieronymi ab Oleastro, Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'' and his commentaria, 27v-28r. </ref> <del>et qe hoc</del><lb/><del>prohibebatur in odium homocidiorum subditor</del><lb/>{{Left sidenote|v. 5}}sanguinem vestrum, animas igitur vestras requiram<lb/>de manu bestiarum, id est principium occidi animalia<lb/>quae homines necaverint, ut postea factum est<lb/> exo 22.<ref>Ex 21,28.</ref> et idcirco volo ut vos mites sitis erga bestias,ut eas non come<lb/>datis adhuc viventes.<lb/><lb/>{{Left sidenote|v. 12}}arcum meum posui in nube/^ [[Name::Ambrosius]]<lb/> [[Work::liber de Noe et arca]] caput 27. non vult loqui scripturam<lb/> de arcu corporeo, sed de invisibili Dei pro<lb/>videntia qua saepius minatur, quod ferit.<ref>''Catena in Genesim'',
152v-153r.</ref>

^dubium si naturale<lb/> signum est quod etiam ante<lb/> diluvium fuit hoc<lb/> signum. si ad placi<lb/>tum, sat erat semel ostendisse arcum
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/5

2023-12-24T22:19:14Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="3" user="Irene Pedretti" /></noinclude><center>In cap. 1. gen.</center>
{{Left sidenote|בְּרֵאשִׁית}}illud בְּ servilis litera est si<lb/>
gnificans in, cum, propter, de, etc et fre<lb/>
quenter servit ablativo instrumenti, vel pre<lb/>
tii.<ref>By explaining Hebrew grammar and syntax Bellarmine taught his students Hebrew, probably with reference to Johannes Isaac's ''Grammatica Hebraea Absolutissima, in duos libros distincta'', authore Iohanne Isaaco, edition quinto (Antwerp, 1570), here 68. The explanations, which partly show Bellarmine's own learning curve in the Hebrew language resulted in his [[Work::Institutiones linguae Hebraicae|Hebrew grammar]] ''Institutiones linguae hebraicae ex optimo quoque auctore collectae; et ad quantam maximam fieri potuit brevitatem, perspicuitatem, atque ordinem revocatae, ''a Roberto Bellarmino S.J. (Rome, 1578); for the meaning of the preposition ב see ''Institutiones linguae hebraicae'', [https://books.google.it/books?id=TplkAAAAcAAJ&newbks=1&newbks_redir=0&dq=Institutiones%20linguae%20hebraicae%20ex%20optimo%20quoque%201578&hl=it&pg=PA126#v=onepage&q&f=false p. 126].</ref> hinc sunt hebraismi, arare<lb/>
in vitula<ref>Jud 14,18.</ref>, in baculo transire jordanem<ref>Gen 32,10.</ref> <lb/>
in Deo transgredi murum<ref>2Sam 22,30.</ref>,<lb/>
et apostoli [[Name::Pauli]], loqui in lingua<ref>1Cor 14,2.</ref>,<lb/>
et redemisti nos in sanguine tuo<ref>Rev 5,9.</ref>.<lb/>
sepe etiam redundat. idem est enim<lb/>
<del>בָּרִישֹׁאנַה</del>בָּרִישֹׁאנָה et רִישֹׁאנָה<lb/>
et [[Name::Abraham ibn Ezra|R. Abraham]] hoc loco putat redundare.<ref>Rab. Abraham in comment. hoc modo scribit. Sapientes dixerunt quod Beth redundat, sicut redundat בָרִאשׂנָה id est prius, quia invenitur sine Beth. Nume. 2,8 רִאשׂנָה, id est, prius proficiscentur'', Thesaurus linguae sanctae'' autore reverendo patre Sancte Pagnino (Lyon, 1529), s.v. רֹאשׁ. Sanctes Pagnini's ''thesaurus'' is based on David Kimhi's ''Sefer ha-Shorashim''. </ref>
porro punctum eius ordinarium est<lb/>
sceva, quod tamen interdum mutatur,<lb/>
ut suo loco dicemus. Illud<lb/>
autem רֵשֵׁאשׁיִת est nomen heemanticum <ref>the 7 consonants (ה א ם ן ת י ו ) to be taken off when establishing the root of a hebrew word, see Bellarminus, ''Institutiones linguae hebraicae'', 34-36; ''Exercitatio grammatica in Psalmum XXXIII'', versus VII.</ref> et<lb/>
fit a radice רֹאשׁ <lb/>
<del>id est caput. inde enim</del> quod proprie<lb/>
significat caput et deinde desi<lb/>
natur ad significandos principes quia<lb/>
sunt capita populorum; et principium,<lb/>quia est caput rei, vel temporis vel<lb/> actionis, etc.<ref>Bellarmine may have taken the various meanings from Reverendi Patris Fratris Hieronymi ab Oleastro Lusitani, praedicatorii ordinis... Cōmentaria in Mósi Pentateuchum, iuxta M. Sanctis Pagnini Lucensis eiusdem ordinis interpretationem (Antwerp, 1569), 1v. </ref> Est autem quaestio an<lb/>illud רֵאשִׁת sit in regimine,<lb/>
an in statu absoluto. multi
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/5

2023-12-24T22:17:07Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="3" user="Irene Pedretti" /></noinclude><center>In cap. 1. gen.</center>
{{Left sidenote|בְּרֵאשִׁית}}illud בְּ servilis litera est si<lb/>
gnificans in, cum, propter, de, etc et fre<lb/>
quenter servit ablativo instrumenti, vel pre<lb/>
tii.<ref>By explaining Hebrew grammar and syntax Bellarmine taught his students Hebrew, probably with reference to Johannes Isaac's ''Grammatica Hebraea Absolutissima, in duos libros distincta'', authore Iohanne Isaaco, edition quinto (Antwerp, 1570), here 68. The explanations, which partly show Bellarmine's own learning curve in the Hebrew language resulted in his [[Work::Institutiones linguae Hebraicae|Hebrew grammar]] ''Institutiones linguae hebraicae ex optimo quoque auctore collectae; et ad quantam maximam fieri potuit brevitatem, perspicuitatem, atque ordinem revocatae, ''a Roberto Bellarmino S.J. (Rome, 1578); for the meaning of the preposition ב see ''Institutiones linguae hebraicae'', [https://books.google.it/books?id=TplkAAAAcAAJ&newbks=1&newbks_redir=0&dq=Institutiones%20linguae%20hebraicae%20ex%20optimo%20quoque%201578&hl=it&pg=PA126#v=onepage&q&f=false p. 126].</ref> hinc sunt hebraismi, arare<lb/>
in vitula<ref>Jud 14,18.</ref>, in baculo transire jordanem<ref>Gen 32,10.</ref> <lb/>
in Deo transgredi murum<ref>2Sam 22,30.</ref>,<lb/>
et apostoli [[Name::Pauli]], loqui in lingua<ref>1Cor 14,2.</ref>,<lb/>
et redemisti nos in sanguine tuo<ref>Rev 5,9.</ref>.<lb/>
sepe etiam redundat. idem est enim<lb/>
<del>בָּרִישֹׁאנַה</del>בָּרִישֹׁאנָה et רִישֹׁאנָה<lb/>
et [[Name::Abraham ibn Ezra|R. Abraham]] hoc loco putat redundare.<ref>Rab. Abraham in comment. hoc modo scribit. Sapientes dixerunt quod Beth redundat, sicut redundat בָרִאשׂנָה id est prius, quia invenitur sine Beth. Nume. 2,8 רִאשׂנָה, id est, prius proficiscentur''Thesaurus linguae sanctae'' autore reverendo patre Sancte Pagnino (Lyon, 1529), s.v. רֹאשׁ. Sanctes Pagnini's ''thesaurus'' is based on David Kimhi's ''Sefer ha-Shorashim''. </ref>
porro punctum eius ordinarium est<lb/>
sceva, quod tamen interdum mutatur,<lb/>
ut suo loco dicemus. Illud<lb/>
autem רֵשֵׁאשׁיִת est nomen heemanticum <ref>the 7 consonants (ה א ם ן ת י ו ) to be taken off when establishing the root of a hebrew word, see Bellarminus, ''Institutiones linguae hebraicae'', 34-36; ''Exercitatio grammatica in Psalmum XXXIII'', versus VII.</ref> et<lb/>
fit a radice רֹאשׁ <lb/>
<del>id est caput. inde enim</del> quod proprie<lb/>
significat caput et deinde desi<lb/>
natur ad significandos principes quia<lb/>
sunt capita populorum; et principium,<lb/>quia est caput rei, vel temporis vel<lb/> actionis, etc.<ref>Bellarmine may have taken the various meanings from Reverendi Patris Fratris Hieronymi ab Oleastro Lusitani, praedicatorii ordinis... Cōmentaria in Mósi Pentateuchum, iuxta M. Sanctis Pagnini Lucensis eiusdem ordinis interpretationem (Antwerp, 1569), 1v. </ref> Est autem quaestio an<lb/>illud רֵאשִׁת sit in regimine,<lb/>
an in statu absoluto. multi
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/17

2023-12-23T16:47:14Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>insufflabat super aquas, id est movebat aquas, vel<lb/> movebatur super aquas.<ref>Pagnini, ''Thesauri Hebraicae linguae'', s.v. רָחַף.</ref> nec enim ventus in<lb/>sufflare potest nisi per motum suum. Idem est<lb/> quod [[Work::70]] et [[Name::Hieronymus]] verterunt, ferebatur super<lb/><del>aq</del> aquas, id est movebatur super aquas. <del>R.</del><lb/><del>Salom </del> D. [[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]] et R.<lb/> [[Name::Salomon]] hoc loco, dicunt hoc verbum si<lb/>gnificare etiam incubare, seu fovere eo modo<lb/> quo gallina fovet ova: et ita exponunt<lb/> hunc locum, nimirum, quod Spiritus Sanctus fovebat<lb/> aquas dans illis virtutem producendi animalia <ref> ''Catena in Genesim''', 8v, Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 3r.</ref><lb/><hi rend="superscript"></hi> † neque tamen est aliena <hi rend="superscript">omnino</hi> haec significatio a priore,<lb/>nam gallina fovens ova etsi non movet,<lb/>nec movetur localiter, tamen movet et movetur<lb/>alterative. neque pugnat haec expositio<lb/>cum [[Work::vulgata]], et cum [[Work::70]], quae habent, ferebatur.<lb/>nam Spiritum Santum feri super aquas, est operari<lb/>in aquis: idem autem est fovere aquas.<lb/>{{Left sidenote|מַיִם}}est duale propter duas aquas, superiores, et<lb/><del>radix est מָיַה secundum R. David in libro radicum</del> inferiores. radix est מָיַה ut vult [[Name::R. David]] in [[Work::libro radicum]]<ref>semper est numeri pluralis, sicut apud nos divitiae, & venit secundum formam dualem ob duplicem aquam superiorem videlicet et inferiorem qualis dividit firmamentum, Pagnini,''Thesauri Hebraicae linguae,'', s.v. מַי.</ref><lb/>nota <del>duo p°</del> hinc multos<lb/>non male deducere, initio Deum creasse<lb/>materiam corporalem universalem sub duabus<lb/>tantum formis, terrae, et aquae. nam initio<lb/>dixit Moses Deum creasse coelum, et terram

† at non est valde<lb/>probabilis ista opinio<lb/>siquidem quod רָחַף<lb/>significet moveri<lb/>certum est ex Hie<lb/>remiae 23<ref>Jer 23,9.</ref> ubi<lb/>legimus רָחֲפוּ<lb/>omnia ossa mea.<lb/>כֹל עַצְמוֹתַי<lb/>quod autem significet incubare<lb/>more avis, non<lb/>potest deduci nisi<lb/>ex illo Deuter.<lb/>32<ref>Deut 32,11.</ref>sicut aquila<lb/>provocans pullos<lb/>suos, et super eos<lb/> יְרַחֶף at non<lb/>convincit hic locus.<lb/>nam potest exponi<lb/>non de incubando,<lb/>sed de volitando,<lb/>ut [[Work::Hieronymus]] vertit.<lb/>neque obstat, quod<lb/>[[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]]<lb/>ponat<lb/>hanc significationem.<lb/>ipse enim ponit ibi<lb/>non suam, sed he<lb/>braeorum sui temporis<lb/>sententiam. imo<lb/>ipse et hic, et<lb/>Deuteronomium 32. aliter vertit.<ref>see Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 3r. </ref>
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/7

2023-12-21T12:42:34Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>quando enim conveniunt [[Name::Hieronymus]]<lb/>
et [[Work::70]], et [[Work::chaldeus]], eorum sententia omni<lb/>
bus aliis anteponenda est. Quod<lb/>
ad sensum attinet, etsi multi per<lb/>
principium intelligunt initium temporis,<lb/>
<del>vel fili</del> ut excludant mundi aeterni<lb/>
tatem; multi etiam filium Dei, ut ex<lb/>
hoc loco colligant trinitatem, quos<lb/>
non reprehendimus, tamen sensus literalis<lb/>
iuxta verbi proprietatem est de ordine<lb/>
creationis. idem enim est, in principio creavit,<lb/>
ac si diceret, Primum <hi rend="superscript">omnium</hi> creavit Deus<lb/>
caelum, et terram.<ref>Bellarmine is possibly referring to Thomas Aquinas ''Summa theologiae'', In prima parte, q. 46, art.3. </ref><lb/>
{{Left sidenote|בָרָא}}est ipsa radix. Distinguitur autem בָראָ<lb/>
a יָצַר secundum [[Name::R. David]] in [[Work::libro radicum]],<lb/> quod יָצַר dicitur solum de rebus<lb/>
corporeis, בָּראָ de omnibus significat<ref>''Reverendi Patris Fratris Hieronymi ab Oleastro Lusitani, praedicatorii ordinis... Cōmentaria in Mósi Pentateuchum, iuxta M. Sanctis Pagnini Lucensis eiusdem ordinis interpretationem'' (Antwerp, 1569), 1v. Like Bellarmine Hieronymus ab Oleastro referred to Kimhi.</ref><lb/>
autem tria verbum בָּראָ. Primo creare. <lb/>
2° succidere, seu destruere. sepissime enim<lb/>
verba hebraica duo contraria significant.<lb/>
3° eligere, dividere, decernere, etc.<ref>Pagnini,''Thesauri Hebraicae linguae,'' ibid.</ref> qui enim<lb/>
dividit unum ab alio, videtur simul et<lb/> facere et destruere. Hoc loco <del>Pagninus</del><lb/>[[Name::Hieronymus ab Oleastro]] putat significare, distinguere.<ref>''Reverendi Patris Fratris Hieronymi ab Oleastro Lusitani, praedicatorii ordinis... Cōmentaria in Mósi Pentateuchum, iuxta M. Sanctis Pagnini Lucensis eiusdem ordinis interpretationem'' (Antwerp, 1569), 1v. Like Bellarmine Hieronymus ab Oleastro referred to Kimhi.</ref>
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/7

2023-12-21T12:40:32Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>quando enim conveniunt [[Name::Hieronymus]]<lb/>
et [[Work::70]], et [[Work::chaldeus]], eorum sententia omni<lb/>
bus aliis anteponenda est. Quod<lb/>
ad sensum attinet, etsi multi per<lb/>
principium intelligunt initium temporis,<lb/>
<del>vel fili</del> ut excludant mundi aeterni<lb/>
tatem; multi etiam filium Dei, ut ex<lb/>
hoc loco colligant trinitatem, quos<lb/>
non reprehendimus, tamen sensus literalis<lb/>
iuxta verbi proprietatem est de ordine<lb/>
creationis. idem enim est, in principio creavit,<lb/>
ac si diceret, Primum <hi rend="superscript">omnium</hi> creavit Deus<lb/>
caelum, et terram.<ref>Bellarmine is possibly referring to Thomas Aquinas ''Summa theologiae'', In prima parte, q. 46, art.3. </ref><lb/>
{{Left sidenote|בָרָא}}est ipsa radix. Distinguitur autem בָראָ<lb/>
a יָצַר secundum [[Name::R. David]] in [[Work::libro radicum]],<lb/> quod יָצַר dicitur solum de rebus<lb/>
corporeis, בָּראָ de omnibus significat<ref>Reverendi Patris Fratris Hieronymi ab Oleastro Lusitani, praedicatorii ordinis... Cōmentaria in Mósi Pentateuchum, iuxta M. Sanctis Pagnini Lucensis eiusdem ordinis interpretationem'' (Antwerp, 1569), 1v. Like Bellarmine Hieronymus ab Oleastro referred to Kimhi.</ref><lb/>
autem tria verbum בָּראָ. Primo creare. <lb/>
2° succidere, seu destruere. sepissime enim<lb/>
verba hebraica duo contraria significant.<lb/>
3° eligere, dividere, decernere, etc.<ref>Pagnini,''Thesauri Hebraicae linguae,'' ibid.</ref> qui enim<lb/>
dividit unum ab alio, videtur simul et<lb/> facere et destruere. Hoc loco <del>Pagninus</del><lb/>[[Name::Hieronymus ab Oleastro]] putat significare, distinguere.<ref>''Reverendi Patris Fratris Hieronymi ab Oleastro Lusitani, praedicatorii ordinis... Cōmentaria in Mósi Pentateuchum, iuxta M. Sanctis Pagnini Lucensis eiusdem ordinis interpretationem'' (Antwerp, 1569), 1v. Like Bellarmine Hieronymus ab Oleastro referred to Kimhi.</ref>
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/7

2023-12-21T12:32:08Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>quando enim conveniunt [[Name::Hieronymus]]<lb/>
et [[Work::70]], et [[Work::chaldeus]], eorum sententia omni<lb/>
bus aliis anteponenda est. Quod<lb/>
ad sensum attinet, etsi multi per<lb/>
principium intelligunt initium temporis,<lb/>
<del>vel fili</del> ut excludant mundi aeterni<lb/>
tatem; multi etiam filium Dei, ut ex<lb/>
hoc loco colligant trinitatem, quos<lb/>
non reprehendimus, tamen sensus literalis<lb/>
iuxta verbi proprietatem est de ordine<lb/>
creationis. idem enim est, in principio creavit,<lb/>
ac si diceret, Primum <hi rend="superscript">omnium</hi> creavit Deus<lb/>
caelum, et terram.<ref>Bellarmine is possibly referring to Thomas Aquinas ''Summa theologiae'', In prima parte, q. 46, art.3. </ref><lb/>
{{Left sidenote|בָרָא}}est ipsa radix. Distinguitur autem בָראָ<lb/>
a יָצַר secundum [[Name::R. David]] in [[Work::libro radicum]]<ref>Reverendi Patris Fratris Hieronymi ab Oleastro Lusitani, praedicatorii ordinis... Cōmentaria in Mósi Pentateuchum, iuxta M. Sanctis Pagnini Lucensis eiusdem ordinis interpretationem'' (Antwerp, 1569), 1v. Like Bellarmine Hieronymus ab Oleastro referred to Kimhi.</ref>,<lb/> quod יָצַר dicitur solum de rebus<lb/>
corporeis, בָּראָ de omnibus significat<ref>Pagnini, ''Thesauri Hebraicae linguae'', s.v. בָּראָ.</ref><lb/>
autem tria verbum בָּראָ. Primo creare. <lb/>
2° succidere, seu destruere. sepissime enim<lb/>
verba hebraica duo contraria significant.<lb/>
3° eligere, dividere, decernere, etc.<ref>Pagnini,''Thesauri Hebraicae linguae,'' ibid.</ref> qui enim<lb/>
dividit unum ab alio, videtur simul et<lb/> facere et destruere. Hoc loco <del>Pagninus</del><lb/>[[Name::Hieronymus ab Oleastro]] putat significare, distinguere.<ref>''Reverendi Patris Fratris Hieronymi ab Oleastro Lusitani, praedicatorii ordinis... Cōmentaria in Mósi Pentateuchum, iuxta M. Sanctis Pagnini Lucensis eiusdem ordinis interpretationem'' (Antwerp, 1569), 1v. Like Bellarmine Hieronymus ab Oleastro referred to Kimhi.</ref>
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/7

2023-12-19T16:28:26Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>quando enim conveniunt [[Name::Hieronymus]]<lb/>
et [[Work::70]], et [[Work::chaldeus]], eorum sententia omni<lb/>
bus aliis anteponenda est. Quod<lb/>
ad sensum attinet, etsi multi per<lb/>
principium intelligunt initium temporis,<lb/>
<del>vel fili</del> ut excludant mundi aeterni<lb/>
tatem; multi etiam filium Dei, ut ex<lb/>
hoc loco colligant trinitatem, quos<lb/>
non reprehendimus, tamen sensus literalis<lb/>
iuxta verbi proprietatem est de ordine<lb/>
creationis. idem enim est, in principio creavit,<lb/>
ac si diceret, Primum <hi rend="superscript">omnium</hi> creavit Deus<lb/>
caelum, et terram.<ref>Bellarmine is possibly referring to Thomas Aquinas ''Summa theologiae'', In prima parte, q. 46, art.3. </ref><lb/>
{{Left sidenote|בָרָא}}est ipsa radix. Distinguitur autem בָראָ<lb/>
a יָצַר secundum [[Name::R. David]] in [[Work::libro radicum]]<ref>When Bellarmine refers to R[abbi] David [Kimhi] ''liber radicum (Sefer ha-shorashim)'', he is quoting from ''Thesauri Hebraicae linguae, olim a Sante Pagnino lucensi conscripti, Epitome'' (Antwerp, 1572).</ref>,<lb/> quod יָצַר dicitur solum de rebus<lb/>
corporeis, בָּראָ de omnibus significat<ref>Pagnini, ''Thesauri Hebraicae linguae'', s.v. בָּראָ.</ref><lb/>
autem tria verbum בָּראָ. Primo creare. <lb/>
2° succidere, seu destruere. sepissime enim<lb/>
verba hebraica duo contraria significant.<lb/>
3° eligere, dividere, decernere, etc.<ref>Pagnini,''Thesauri Hebraicae linguae,'' ibid.</ref> qui enim<lb/>
dividit unum ab alio, videtur simul et<lb/> facere et destruere. Hoc loco <del>Pagninus</del><lb/>[[Name::Hieronymus ab Oleastro]] putat significare, distinguere.<ref>''Reverendi Patris Fratris Hieronymi ab Oleastro Lusitani, praedicatorii ordinis... Cōmentaria in Mósi Pentateuchum, iuxta M. Sanctis Pagnini Lucensis eiusdem ordinis interpretationem'' (Antwerp, 1569), 1v. Like Bellarmine Hieronymus ab Oleastro referred to Kimhi.</ref>
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/101

2023-12-19T11:40:19Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>forte putavit deduci a חָלַל, non<lb/> a פָתַל Rabini, et [[Name::Caietanus]]<lb/>vertunt, luctationibus magnis luctata<lb/>sunt.<ref>Iuxta Hebraeum habetur, Colluctationibus Elohim colluctata sum cum sorore mea...non inveni latinum verbum corrspondens hebraeo. Et inter multas interpretationes nulla videtur magis propinqua sensui hebraici textus quam ista: qua Rachel dicit se diu cum propria sorore quasi luctatam non brachiis aut humanis viribus, sed quasi colluctationibus elohim: hoc est Dei iusti contributoris foecunditatis et sterilitatis, ''Catena in Genesim'', 309r.</ref> et quidem sensus est bonus. sed<lb/>quod פָתַל sit luctari, non facile<lb/>ostendent. nam scriptura nusquam alibi<lb/>accipitur pro lucta. [[Name::Hieronymus Oleaster]]<lb/> vertit, calliditatibus magnis<lb/>egi cum sorore mea.<ref>''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 55r. </ref> nam פָתַל si<lb/>gnificat proprie involuere, nam inde<lb/> fit פתִיל filum filo implicatum. et פָתִיל<lb/>pallium, quo obvoluimur. nec pugnat<lb/>hoc cum [[Name::Hieronymo]], et [[Work::70]]. nam quod<lb/>volvitur, vertitur etiam, et inde significat<lb/>etiam verti et conferti. Lipomanus in<lb/>[[Work::Catena in Genesim|catena]], <del>fe</del> vertit, magnis perversitatibus<lb/>perversa sum propter sororem meam.<ref>''Catena in Genesim'', 309r.</ref><lb/>alii dicunt, additione addita sum sorori,<lb/>sicut filum filo; quod videtur coincidere cum<lb/>p<hi rend="superscript">a</hi><pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/47

2023-12-14T13:56:23Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="3" user="Irene Pedretti" /></noinclude>enim hebrei verenda appellant passim nu<lb/>dationem, vel nuditatem, quia partes illae semper<lb/> tectae esse solent.<lb/><p>{{Left sidenote|v. 23}}</p>maledictus chanaan. Cur maledicitur filius<lb/>pro patre. [[Name::Chrisostomos]] in hunc locum dicit, quia<lb/>Deus benedixerat sem cham et japhet, non<lb/>putavit decorem, ut ipse cum malediceret cui Deus benedixerat. ideo in filio eum punivit.<ref>''[[Catena in Genesim]]'', [https://books.google.it/books?id=S5PM1rpksk0C&hl=it&pg=PA157#v=onepage&q&f=false p. 157v].</ref><lb/>[[Name::Augustinus]] quaestio 17 in genesim dicit ideo maledici Chanaan<lb/>quia futurum erat, ut terra chanaan daretur in<lb/>possessionem filiis israel.<ref>''Catena in Genesim, '' [https://books.google.it/books?id=S5PM1rpksk0C&hl=it&pg=PA158#v=onepage&q&f=false p. 158r].</ref> [[Name::Caietanus]] vult cha<lb/>naan ostendisse patri suo cham verenda patris.<ref>''Catena in Genesim'', [https://books.google.it/books?id=S5PM1rpksk0C&hl=it&pg=PA156#v=onepage&q&f=false p. 156r.]</ref><lb/><center>Cap. 10</center>quaeritur p° cur non nominentur filii Noe nati<lb/>post diluvium. [[Name::R. Salomon]] dicit, Noe fuisse<lb/>castratum a Cham. nugae. Vera ratio est, <del>qa</del> [[Name::Augustini]] liber 16 [[Work::de civitate Dei]] caput 3 ubi dicit quod<lb/>solum nominantur singulares viri, qui dederunt<lb/>nomina regionibus: et quia tales non fuerunt nisi<lb/>isti etc.<ref>''Catena in Genesim'', [https://books.google.it/books?id=S5PM1rpksk0C&hl=it&pg=PA163#v=onepage&q&f=false p. 163r].</ref> 2° quaeritur cur incipiat a japhet<lb/>aliqui dicunt, quia erat maximus natu; aliqui quia<lb/>minimus natu. uterque est falsum, ut infra dicetur.<lb/>causa ergo est, quia japhet occupavit plurima
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/17

2023-12-13T21:34:32Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>insufflabat super aquas, id est movebat aquas, vel<lb/> movebatur super aquas.<ref>Pagnini, ''Thesauri Hebraicae linguae'', s.v. רָחַף.</ref> nec enim ventus in<lb/>sufflare potest nisi per motum suum. Idem est<lb/> quod [[Work::70]] et [[Name::Hieronymus]] verterunt, ferebatur super<lb/><del>aq</del> aquas, id est movebatur super aquas. <del>R.</del><lb/><del>Salom </del> D. [[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]] et R.<lb/> [[Name::Salomon]] hoc loco, dicunt hoc verbum si<lb/>gnificare etiam incubare, seu fovere eo modo<lb/> quo gallina fovet ova: et ita exponunt<lb/> hunc locum, nimirum, quod Spiritus Sanctus fovebat<lb/> aquas dans illis virtutem producendi animalia <ref> Pagnini,''Thesauri Hebraicae linguae'' ibid.; Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 3r.</ref><lb/><hi rend="superscript"></hi> † neque tamen est aliena <hi rend="superscript">omnino</hi> haec significatio a priore,<lb/>nam gallina fovens ova etsi non movet,<lb/>nec movetur localiter, tamen movet et movetur<lb/>alterative. neque pugnat haec expositio<lb/>cum [[Work::vulgata]], et cum [[Work::70]], quae habent, ferebatur.<lb/>nam Spiritum Santum feri super aquas, est operari<lb/>in aquis: idem autem est fovere aquas.<lb/>{{Left sidenote|מַיִם}}est duale propter duas aquas, superiores, et<lb/><del>radix est מָיַה secundum R. David in libro radicum</del> inferiores. radix est מָיַה ut vult [[Name::R. David]] in [[Work::libro radicum]]<ref>semper est numeri pluralis, sicut apud nos divitiae, & venit secundum formam dualem ob duplicem aquam superiorem videlicet et inferiorem qualis dividit firmamentum, Pagnini,''Thesauri Hebraicae linguae,'', s.v. מַי.</ref><lb/>nota <del>duo p°</del> hinc multos<lb/>non male deducere, initio Deum creasse<lb/>materiam corporalem universalem sub duabus<lb/>tantum formis, terrae, et aquae. nam initio<lb/>dixit Moses Deum creasse coelum, et terram

† at non est valde<lb/>probabilis ista opinio<lb/>siquidem quod רָחַף<lb/>significet moveri<lb/>certum est ex Hie<lb/>remiae 23<ref>Jer 23,9.</ref> ubi<lb/>legimus רָחֲפוּ<lb/>omnia ossa mea.<lb/>כֹל עַצְמוֹתַי<lb/>quod autem significet incubare<lb/>more avis, non<lb/>potest deduci nisi<lb/>ex illo Deuter.<lb/>32<ref>Deut 32,11.</ref>sicut aquila<lb/>provocans pullos<lb/>suos, et super eos<lb/> יְרַחֶף at non<lb/>convincit hic locus.<lb/>nam potest exponi<lb/>non de incubando,<lb/>sed de volitando,<lb/>ut [[Work::Hieronymus]] vertit.<lb/>neque obstat, quod<lb/>[[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]]<lb/>ponat<lb/>hanc significationem.<lb/>ipse enim ponit ibi<lb/>non suam, sed he<lb/>braeorum sui temporis<lb/>sententiam. imo<lb/>ipse et hic, et<lb/>Deuteronomium 32. aliter vertit.<ref>see Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 3r. </ref>
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/17

2023-12-13T21:34:09Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>insufflabat super aquas, id est movebat aquas, vel<lb/> movebatur super aquas.<ref>Pagnini, ''Thesauri Hebraicae linguae'', s.v. רָחַף.</ref> nec enim ventus in<lb/>sufflare potest nisi per motum suum. Idem est<lb/> quod [[Work::70]] et [[Name::Hieronymus]] verterunt, ferebatur super<lb/><del>aq</del> aquas, id est movebatur super aquas. <del>R.</del><lb/><del>Salom </del> D. [[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]] et R.<lb/> [[Name::Salomon]] hoc loco, dicunt hoc verbum si<lb/>gnificare etiam incubare, seu fovere eo modo<lb/> quo gallina fovet ova: et ita exponunt<lb/> hunc locum, nimirum, quod Spiritus Sanctus fovebat<lb/> aquas dans illis virtutem producendi animalia <ref> Pagnini,''Thesauri Hebraicae linguae''ibid.; Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 3r.</ref><lb/><hi rend="superscript"></hi> † neque tamen est aliena <hi rend="superscript">omnino</hi> haec significatio a priore,<lb/>nam gallina fovens ova etsi non movet,<lb/>nec movetur localiter, tamen movet et movetur<lb/>alterative. neque pugnat haec expositio<lb/>cum [[Work::vulgata]], et cum [[Work::70]], quae habent, ferebatur.<lb/>nam Spiritum Santum feri super aquas, est operari<lb/>in aquis: idem autem est fovere aquas.<lb/>{{Left sidenote|מַיִם}}est duale propter duas aquas, superiores, et<lb/><del>radix est מָיַה secundum R. David in libro radicum</del> inferiores. radix est מָיַה ut vult [[Name::R. David]] in [[Work::libro radicum]]<ref>semper est numeri pluralis, sicut apud nos divitiae, & venit secundum formam dualem ob duplicem aquam superiorem videlicet et inferiorem qualis dividit firmamentum, Pagnini,''Thesauri Hebraicae linguae,'', s.v. מַי.</ref><lb/>nota <del>duo p°</del> hinc multos<lb/>non male deducere, initio Deum creasse<lb/>materiam corporalem universalem sub duabus<lb/>tantum formis, terrae, et aquae. nam initio<lb/>dixit Moses Deum creasse coelum, et terram

† at non est valde<lb/>probabilis ista opinio<lb/>siquidem quod רָחַף<lb/>significet moveri<lb/>certum est ex Hie<lb/>remiae 23<ref>Jer 23,9.</ref> ubi<lb/>legimus רָחֲפוּ<lb/>omnia ossa mea.<lb/>כֹל עַצְמוֹתַי<lb/>quod autem significet incubare<lb/>more avis, non<lb/>potest deduci nisi<lb/>ex illo Deuter.<lb/>32<ref>Deut 32,11.</ref>sicut aquila<lb/>provocans pullos<lb/>suos, et super eos<lb/> יְרַחֶף at non<lb/>convincit hic locus.<lb/>nam potest exponi<lb/>non de incubando,<lb/>sed de volitando,<lb/>ut [[Work::Hieronymus]] vertit.<lb/>neque obstat, quod<lb/>[[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]]<lb/>ponat<lb/>hanc significationem.<lb/>ipse enim ponit ibi<lb/>non suam, sed he<lb/>braeorum sui temporis<lb/>sententiam. imo<lb/>ipse et hic, et<lb/>Deuteronomium 32. aliter vertit.<ref>see Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 3r. </ref>
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/17

2023-12-13T21:32:11Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>insufflabat super aquas, id est movebat aquas, vel<lb/> movebatur super aquas.<ref>Pagnini, ''Thesauri Hebraicae linguae'', s.v. רָחַף.</ref> nec enim ventus in<lb/>sufflare potest nisi per motum suum. Idem est<lb/> quod [[Work::70]] et [[Name::Hieronymus]] verterunt, ferebatur super<lb/><del>aq</del> aquas, id est movebatur super aquas. <del>R.</del><lb/><del>Salom </del> D. [[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]] et R.<lb/> [[Name::Salomon]] hoc loco, dicunt hoc verbum si<lb/>gnificare etiam incubare, seu fovere eo modo<lb/> quo gallina fovet ova: et ita exponunt<lb/> hunc locum, nimirum, quod Spiritus Sanctus fovebat<lb/> aquas dans illis virtutem producendi animalia <ref> Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 3r.</ref><lb/><hi rend="superscript"></hi> † neque tamen est aliena <hi rend="superscript">omnino</hi> haec significatio a priore,<lb/>nam gallina fovens ova etsi non movet,<lb/>nec movetur localiter, tamen movet et movetur<lb/>alterative. neque pugnat haec expositio<lb/>cum [[Work::vulgata]], et cum [[Work::70]], quae habent, ferebatur.<lb/>nam Spiritum Santum feri super aquas, est operari<lb/>in aquis: idem autem est fovere aquas.<lb/>{{Left sidenote|מַיִם}}est duale propter duas aquas, superiores, et<lb/><del>radix est מָיַה secundum R. David in libro radicum</del> inferiores. radix est מָיַה ut vult [[Name::R. David]] in [[Work::libro radicum]]<ref>semper est numeri pluralis, sicut apud nos divitiae, & venit secundum formam dualem ob duplicem aquam superiorem videlicet et inferiorem qualis dividit firmamentum, Pagnini,''Thesauri Hebraicae linguae,'', s.v. מַי.</ref><lb/>nota <del>duo p°</del> hinc multos<lb/>non male deducere, initio Deum creasse<lb/>materiam corporalem universalem sub duabus<lb/>tantum formis, terrae, et aquae. nam initio<lb/>dixit Moses Deum creasse coelum, et terram

† at non est valde<lb/>probabilis ista opinio<lb/>siquidem quod רָחַף<lb/>significet moveri<lb/>certum est ex Hie<lb/>remiae 23<ref>Jer 23,9.</ref> ubi<lb/>legimus רָחֲפוּ<lb/>omnia ossa mea.<lb/>כֹל עַצְמוֹתַי<lb/>quod autem significet incubare<lb/>more avis, non<lb/>potest deduci nisi<lb/>ex illo Deuter.<lb/>32<ref>Deut 32,11.</ref>sicut aquila<lb/>provocans pullos<lb/>suos, et super eos<lb/> יְרַחֶף at non<lb/>convincit hic locus.<lb/>nam potest exponi<lb/>non de incubando,<lb/>sed de volitando,<lb/>ut [[Work::Hieronymus]] vertit.<lb/>neque obstat, quod<lb/>[[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]]<lb/>ponat<lb/>hanc significationem.<lb/>ipse enim ponit ibi<lb/>non suam, sed he<lb/>braeorum sui temporis<lb/>sententiam. imo<lb/>ipse et hic, et<lb/>Deuteronomium 32. aliter vertit.<ref>see Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 3r. </ref>
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/17

2023-12-13T21:11:07Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>insufflabat super aquas, id est movebat aquas, vel<lb/> movebatur super aquas.<ref>Sanctes Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', s.v. רָחַף.</ref> nec enim ventus in<lb/>sufflare potest nisi per motum suum. Idem est<lb/> quod [[Work::70]] et [[Name::Hieronymus]] verterunt, ferebatur super<lb/><del>aq</del> aquas, id est movebatur super aquas. <del>R.</del><lb/><del>Salom </del> D. [[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]] et R.<lb/> [[Name::Salomon]] hoc loco, dicunt hoc verbum si<lb/>gnificare etiam incubare, seu fovere eo modo<lb/> quo gallina fovet ova: et ita exponunt<lb/> hunc locum, nimirum, quod Spiritus Sanctus fovebat<lb/> aquas dans illis virtutem producendi animalia <ref> Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 3r.</ref><lb/><hi rend="superscript"></hi> † neque tamen est aliena <hi rend="superscript">omnino</hi> haec significatio a priore,<lb/>nam gallina fovens ova etsi non movet,<lb/>nec movetur localiter, tamen movet et movetur<lb/>alterative. neque pugnat haec expositio<lb/>cum [[Work::vulgata]], et cum [[Work::70]], quae habent, ferebatur.<lb/>nam Spiritum Santum feri super aquas, est operari<lb/>in aquis: idem autem est fovere aquas.<lb/>{{Left sidenote|מַיִם}}est duale propter duas aquas, superiores, et<lb/><del>radix est מָיַה secundum R. David in libro radicum</del> inferiores. radix est מָיַה ut vult [[Name::R. David]] in [[Work::libro radicum]]<ref>semper est numeri pluralis, sicut apud nos divitiae, & venit secundum formam dualem ob duplicem aquam superiorem videlicet et inferiorem qualis dividit firmamentum, Pagnini,''Thesauri Hebraicae linguae,'', s.v. מַי.</ref><lb/>nota <del>duo p°</del> hinc multos<lb/>non male deducere, initio Deum creasse<lb/>materiam corporalem universalem sub duabus<lb/>tantum formis, terrae, et aquae. nam initio<lb/>dixit Moses Deum creasse coelum, et terram

† at non est valde<lb/>probabilis ista opinio<lb/>siquidem quod רָחַף<lb/>significet moveri<lb/>certum est ex Hie<lb/>remiae 23<ref>Jer 23,9.</ref> ubi<lb/>legimus רָחֲפוּ<lb/>omnia ossa mea.<lb/>כֹל עַצְמוֹתַי<lb/>quod autem significet incubare<lb/>more avis, non<lb/>potest deduci nisi<lb/>ex illo Deuter.<lb/>32<ref>Deut 32,11.</ref>sicut aquila<lb/>provocans pullos<lb/>suos, et super eos<lb/> יְרַחֶף at non<lb/>convincit hic locus.<lb/>nam potest exponi<lb/>non de incubando,<lb/>sed de volitando,<lb/>ut [[Work::Hieronymus]] vertit.<lb/>neque obstat, quod<lb/>[[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]]<lb/>ponat<lb/>hanc significationem.<lb/>ipse enim ponit ibi<lb/>non suam, sed he<lb/>braeorum sui temporis<lb/>sententiam. imo<lb/>ipse et hic, et<lb/>Deuteronomium 32. aliter vertit.<ref>see Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 3r. </ref>
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/17

2023-12-13T21:08:27Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>insufflabat super aquas, id est movebat aquas, vel<lb/> movebatur super aquas.<ref>Sanctes Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', s.v. רָחַף.</ref> nec enim ventus in<lb/>sufflare potest nisi per motum suum. Idem est<lb/> quod [[Work::70]] et [[Name::Hieronymus]] verterunt, ferebatur super<lb/><del>aq</del> aquas, id est movebatur super aquas. <del>R.</del><lb/><del>Salom </del> D. [[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]] et R.<lb/> [[Name::Salomon]] hoc loco, dicunt hoc verbum si<lb/>gnificare etiam incubare, seu fovere eo modo<lb/> quo gallina fovet ova: et ita exponunt<lb/> hunc locum, nimirum, quod Spiritus Sanctus fovebat<lb/> aquas dans illis virtutem producendi animalia <ref> Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 3r.</ref><lb/><hi rend="superscript"></hi> † neque tamen est aliena <hi rend="superscript">omnino</hi> haec significatio a priore,<lb/>nam gallina fovens ova etsi non movet,<lb/>nec movetur localiter, tamen movet et movetur<lb/>alterative. neque pugnat haec expositio<lb/>cum [[Work::vulgata]], et cum [[Work::70]], quae habent, ferebatur.<lb/>nam Spiritum Santum feri super aquas, est operari<lb/>in aquis: idem autem est fovere aquas.<lb/>{{Left sidenote|מַיִם}}est duale propter duas aquas, superiores, et<lb/><del>radix est מָיַה secundum R. David in libro radicum</del> inferiores. radix est מָיַה ut vult [[Name::R. David]] in [[Work::libro radicum]]<ref>semper est numeri pluralis, sicut apud nos divitiae, & venit secundum formam dualem ob duplicem aquam superiorem videlicet et inferiorem qualis dividit firmamentum, Pagnini,''Sanctes Pagnini, Thesaurus linguae sanctae, '', s.v. מי.</ref><lb/>nota <del>duo p°</del> hinc multos<lb/>non male deducere, initio Deum creasse<lb/>materiam corporalem universalem sub duabus<lb/>tantum formis, terrae, et aquae. nam initio<lb/>dixit Moses Deum creasse coelum, et terram

† at non est valde<lb/>probabilis ista opinio<lb/>siquidem quod רָחַף<lb/>significet moveri<lb/>certum est ex Hie<lb/>remiae 23<ref>Jer 23,9.</ref> ubi<lb/>legimus רָחֲפוּ<lb/>omnia ossa mea.<lb/>כֹל עַצְמוֹתַי<lb/>quod autem significet incubare<lb/>more avis, non<lb/>potest deduci nisi<lb/>ex illo Deuter.<lb/>32<ref>Deut 32,11.</ref>sicut aquila<lb/>provocans pullos<lb/>suos, et super eos<lb/> יְרַחֶף at non<lb/>convincit hic locus.<lb/>nam potest exponi<lb/>non de incubando,<lb/>sed de volitando,<lb/>ut [[Work::Hieronymus]] vertit.<lb/>neque obstat, quod<lb/>[[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]]<lb/>ponat<lb/>hanc significationem.<lb/>ipse enim ponit ibi<lb/>non suam, sed he<lb/>braeorum sui temporis<lb/>sententiam. imo<lb/>ipse et hic, et<lb/>Deuteronomium 32. aliter vertit.<ref>see Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 3r. </ref>
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/17

2023-12-13T21:05:32Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>insufflabat super aquas, id est movebat aquas, vel<lb/> movebatur super aquas.<ref>Sanctes Pagnini, ''Thesaurus linguae sanctae'', s.v. רָחַף.</ref> nec enim ventus in<lb/>sufflare potest nisi per motum suum. Idem est<lb/> quod [[Work::70]] et [[Name::Hieronymus]] verterunt, ferebatur super<lb/><del>aq</del> aquas, id est movebatur super aquas. <del>R.</del><lb/><del>Salom </del> D. [[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]] et R.<lb/> [[Name::Salomon]] hoc loco, dicunt hoc verbum si<lb/>gnificare etiam incubare, seu fovere eo modo<lb/> quo gallina fovet ova: et ita exponunt<lb/> hunc locum, nimirum, quod Spiritus Sanctus fovebat<lb/> aquas dans illis virtutem producendi animalia <ref> Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 3r.</ref><lb/><hi rend="superscript"></hi> † neque tamen est aliena <hi rend="superscript">omnino</hi> haec significatio a priore,<lb/>nam gallina fovens ova etsi non movet,<lb/>nec movetur localiter, tamen movet et movetur<lb/>alterative. neque pugnat haec expositio<lb/>cum [[Work::vulgata]], et cum [[Work::70]], quae habent, ferebatur.<lb/>nam Spiritum Santum feri super aquas, est operari<lb/>in aquis: idem autem est fovere aquas.<lb/>{{Left sidenote|מַיִם}}est duale propter duas aquas, superiores, et<lb/><del>radix est מָיַה secundum R. David in libro radicum</del> inferiores. radix est מָיַה ut vult [[Name::R. David]] in [[Work::libro radicum]]<ref>semper est numeri pluralis, sicut apud nos divitiae, & venit secundum formam dualem ob duplicem aquam superiorem videlicet et inferiorem qualis dividit firmamentum, ''Dictionarium hebraicum'', s.v. מי.</ref><lb/>nota <del>duo p°</del> hinc multos<lb/>non male deducere, initio Deum creasse<lb/>materiam corporalem universalem sub duabus<lb/>tantum formis, terrae, et aquae. nam initio<lb/>dixit Moses Deum creasse coelum, et terram

† at non est valde<lb/>probabilis ista opinio<lb/>siquidem quod רָחַף<lb/>significet moveri<lb/>certum est ex Hie<lb/>remiae 23<ref>Jer 23,9.</ref> ubi<lb/>legimus רָחֲפוּ<lb/>omnia ossa mea.<lb/>כֹל עַצְמוֹתַי<lb/>quod autem significet incubare<lb/>more avis, non<lb/>potest deduci nisi<lb/>ex illo Deuter.<lb/>32<ref>Deut 32,11.</ref>sicut aquila<lb/>provocans pullos<lb/>suos, et super eos<lb/> יְרַחֶף at non<lb/>convincit hic locus.<lb/>nam potest exponi<lb/>non de incubando,<lb/>sed de volitando,<lb/>ut [[Work::Hieronymus]] vertit.<lb/>neque obstat, quod<lb/>[[Name::Hieronymus]] in [[Work::quaestionibus hebraicis]]<lb/>ponat<lb/>hanc significationem.<lb/>ipse enim ponit ibi<lb/>non suam, sed he<lb/>braeorum sui temporis<lb/>sententiam. imo<lb/>ipse et hic, et<lb/>Deuteronomium 32. aliter vertit.<ref>see Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 3r. </ref>
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/9

2023-12-13T16:34:46Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>quo latini, et graeci carent.<lb/>

{{Left sidenote|אֱלֹהִים}}nomen est commune Deo, et angelis,<lb/> ac principibus, seu iudicibus omnibus.<ref>Pagnini, ''Thesauri Hebraicae linguae,'', s.v. אָלָה.</ref><lb/> Radix est אָלָה quod significat<lb/> iurare execratorio iuramento, quia<lb/> ergo qui iurant execratorie Deum<lb/> invocant ut iudicem, inde hoc nomen<lb/> significat iudicem, et Deum ipsum,<lb/> qui est futurus iudex.<ref>Hieronymi ab Oleastro, ''Cōmentaria in Mósi Pentateuchum'', 2r.</ref> Est autem hoc<lb/> nomen numeri multitudinis et proprie<lb/> Deos significat. nam singulare est אֱלֹוהּ <del>אלה</del>. sunt hic<lb/> duo notanda contra rabinos, p° eos<lb/> nimis superstitiose respicere ad ethi<lb/> mologias quia enim אֱלֹהִ֑ים dicitur<lb/> ab invocatione iudicis, ubicumque inveniunt<lb/> hoc nomen, <del>quaerunt rationem cur</del> <hi rend="superscript">conantur ostendere ea</hi><lb/> quae ibi dicuntur convenire Deo, ut iudici<lb/> et quia non semper inveniunt viam id<lb/> ostendendi, incidunt in mille errores,<lb/> ut hoc loco accidit [[Name::R. Salomoni]].<ref>Salomon of Troyes, known by the acronym Rashi standing for Rabbi Shlomo Yitzhaki, was a medieval French rabbi, whose commentaries on the Bible and the Talmud enjoyed great authority. </ref><lb/>sciendum igitur est, quod etsi hoc<lb/>nomen derivatur ab invocatione iudicis,<noinclude><references/> {{TurnPage}}
[[Category:APUG_0385-B]]</noinclude>

Page:APUG 0385-B.pdf/7

2023-12-13T16:22:12Z

Piet Van Boxel:

<noinclude><pagequality level="1" user="Piet Van Boxel" /></noinclude>quando enim conveniunt [[Name::Hieronymus]]<lb/>
et [[Work::70]], et [[Work::chaldeus]], eorum sententia omni<lb/>
bus aliis anteponenda est. Quod<lb/>
ad sensum attinet, etsi multi per<lb/>
principium intelligunt initium temporis,<lb/>
<del>vel fili</del> ut excludant mundi aeterni<lb/>
tatem; multi etiam filium Dei, ut ex<lb/>
hoc loco colligant trinitatem, quos<lb/>
non reprehendimus, tamen sensus literalis<lb/>
iuxta verbi proprietatem est de ordine<lb/>
creationis. idem enim est, in principio creavit,<lb/>
ac si diceret, Primum <hi rend="superscript">omnium</hi> creavit Deus<lb/>
caelum, et terram.<ref>Bellarmine is possibly referring to Thomas Aquinas ''Summa theologiae'', In prima parte, q. 46, art.3. </ref><lb/>
{{Left sidenote|בָרָא}}est ipsa radix. Distinguitur autem בָראָ<lb/>
a יָצַר secundum [[Name::R. David]] in [[Work::libro radicum]]<ref>When Bellarmine refers to R[abbi] David [Kimhi] ''liber radicum (Sefer ha-shorashim)'', he is quoting from ''Thesauri Hebraicae linguae, olim a Sante Pagnino lucensi conscripti, Epitome'' (Antwerp, 1572).</ref>,<lb/> quod יָצַר dicitur solum de rebus<lb/>
corporeis, בָּראָ de omnibus significat<ref>Pagnini, ''Thesauri Hebraicae linguae'', s.v. בָּראָ.</ref><lb/>
autem tria verbum בָּראָ. Primo creare. <lb/>
2° succidere, seu destruere. sepissime enim<lb/>
verba hebraica duo contraria significant.<lb/>
3° eligere, dividere, decernere, etc.<ref>Pagnini,''Thesauri Hebraicae linguae,'' ibid.</ref> qui enim<lb/>
dividit unum ab alio, videtur simul et<lb/> facere et destruere. Hoc loco <del>Pagninus</del><lb/>[[Name::Hieronymus ab Oleastro]] putat significare, distinguere.<ref>''Reverendi Patris Fratris Hieronymi ab Oleastro Lusitani, praedicatorii ordinis... Cōmentaria in Mósi Pentateuchum, iuxta M. Sanctis Pagnini Lucensis eiusdem ordinis interpretationem'' (Antwerp, 1569), 1v. Here Bellarmine may have taken the reference to R. David [Kimhi] from Hieronymus ab Oleastro.</ref>
<pb/><noinclude><references/> {{TurnPage}}</noinclude>